రష్యా చమురు కొనుగోలుకు భారత్‌కు అమెరికా గ్రీన్ సిగ్నల్

ఇరాన్‌తో యుద్ధం ముదురుతుండటంతో ప్రపంచవ్యాప్తంగా పెట్రోల్, డీజిల్ కొరత రాకుండా ఉండేందుకు అమెరికా ఒక ముఖ్యమైన నిర్ణయం తీసుకుంది. రష్యా నుంచి ముడి చమురును కొనుగోలు చేస్తున్న భారతీయ రిఫైనరీలకు 30 రోజుల పాటు తాత్కాలిక మినహాయింపు ఇస్తున్నట్లు ట్రంప్ ప్రభుత్వం ప్రకటించింది. ఈ మేరకు అమెరికా ట్రెజరీ విభాగం గురువారం అధికారిక లైసెన్స్‌ను జారీ చేసింది. ముఖ్యంగా సముద్ర మార్గంలో చిక్కుకుపోయిన రష్యా చమురు నౌకలను భారత్ అన్‌లోడ్ చేసుకునేందుకు ఇది మార్గం సుగమం చేసింది.

‘హోర్ముజ్’ సెగ.. సరఫరాకు ఆటంకం

అమెరికా-ఇజ్రాయెల్ కూటమికి, ఇరాన్‌కు మధ్య యుద్ధం తీవ్రమవడంతో వ్యూహాత్మకమైన హోర్ముజ్ జలసంధి గుండా చమురు రవాణాకు ఆటంకాలు ఏర్పడ్డాయి. ఇరాన్ ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్‌ను బందీ చేయాలని చూస్తోందని, ఆ ఒత్తిడిని తగ్గించేందుకే ఈ 'స్టాప్-గ్యాప్' నిర్ణయం తీసుకున్నామని అమెరికా ట్రెజరీ సెక్రటరీ స్కాట్ బెస్సెంట్ వెల్లడించారు. ప్రస్తుతం అమెరికాలో చమురు ఉత్పత్తి రోజుకు 1.36 కోట్ల బ్యారెళ్ల రికార్డు స్థాయికి చేరినప్పటికీ, గ్లోబల్ మార్కెట్‌లో సరఫరా లోటు రాకుండా ఈ వెసులుబాటు కల్పించారు.

నిబంధనలు ఇవే..

ఈ తాత్కాలిక మినహాయింపు కేవలం ఇప్పటికే లోడ్ అయిన వస్తువులకే వర్తిస్తుందని ట్రెజరీ విభాగం స్పష్టం చేసింది. మార్చి 5, 2026 అర్ధరాత్రి కంటే ముందే ఓడల్లో లోడ్ అయ్యి, సముద్రంలో నిలిచిపోయిన రష్యా చమురు నౌకలకు మాత్రమే ఈ అనుమతి ఉంటుంది. ఈ చమురును ఏప్రిల్ 4లోపు భారతీయ పోర్టుల్లో అన్‌లోడ్ చేయాల్సి ఉంటుంది. రష్యాకు కొత్తగా ఎలాంటి ఆర్థిక ప్రయోజనం చేకూరకుండా, కేవలం మధ్యలో నిలిచిపోయిన నిల్వలను క్లియర్ చేసేందుకే ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నారు.

పెరగనున్న భారత్-అమెరికా బంధం

గతంలో రష్యా చమురు కొనుగోళ్లపై భారత్‌పై అమెరికా విధించిన 25 శాతం శిక్షార్హత సుంకాలను గత నెలలోనే అధ్యక్షుడు ట్రంప్ రద్దు చేశారు. రష్యా నుంచి దిగుమతులు తగ్గించి, అమెరికా నుంచి ఇంధన కొనుగోళ్లు పెంచేందుకు భారత్ అంగీకరించడంతో ఇరు దేశాల మధ్య కుదిరిన వాణిజ్య ఒప్పందం ఇందుకు దోహదపడింది. భారత్ తమకు అత్యంత కీలక భాగస్వామి అని, భవిష్యత్తులో న్యూఢిల్లీ అమెరికా ఇంధన ఉత్పత్తుల కొనుగోళ్లను భారీగా పెంచుతుందని ఆశిస్తున్నట్లు బెస్సెంట్ పేర్కొన్నారు.

దేశీయంగా భిన్నాభిప్రాయాలు

భారత్ తన చమురు అవసరాల్లో 80 శాతానికి పైగా దిగుమతులపైనే ఆధారపడుతోంది. గత నెలలో రష్యా నుంచి రోజుకు సగటున 11 లక్షల బ్యారెళ్ల చమురును భారత్ కొనుగోలు చేసింది. తాజా వెసులుబాటుతో సముద్రంలో నిల్వ ఉండిపోయిన చమురు భారత్‌కు చేరుతుంది. అయితే అమెరికా నిర్ణయంపై దేశీయంగా భిన్నాభిప్రాయాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. రష్యా నుంచి చమురు కొనుగోలుకు అమెరికా 'అనుమతి' తీసుకోవాల్సిన అవసరం లేదని విపక్ష నేతలు విమర్శిస్తుండగా.. అంతర్జాతీయ ఆంక్షల నేపథ్యంలో ఇలాంటి సాంకేతిక మినహాయింపులు సహజమేనని విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.