ఏపీలో ‘మన మిత్ర’ డిజిటల్ విప్లవం.. వాట్సాప్‌లోనే 1,126 ప్రభుత్వ సేవలు

ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని అందిపుచ్చుకుంటూ సరికొత్త పాలనా విప్లవానికి నాంది పలికింది. రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ప్రతిష్టాత్మకంగా తీసుకొచ్చిన వాట్సాప్ గవర్నెన్స్ ప్లాట్‌ఫామ్ ‘మన మిత్ర’ సేవలు ఊహించని రీతిలో విస్తరించాయి. ప్రస్తుతం ఈ ప్లాట్‌ఫామ్ ద్వారా 35 ప్రభుత్వ శాఖలకు చెందిన ఏకంగా 1,126 రకాల సేవలను ప్రజలకు డిజిటల్ రూపంలో అందిస్తున్నారు. ఇప్పటివరకు 58.2 లక్షల మంది పౌరులు ఈ వేదిక ద్వారా ప్రయోజనం పొందగా.. 3.42 కోట్లకు పైగా సర్వీస్ సెషన్లు నమోదైనట్లు మంగళవారం రాత్రి విడుదల చేసిన ఒక అధికారిక ప్రకటనలో ప్రభుత్వం వెల్లడించింది.

ప్రజలు చిన్న చిన్న పనుల కోసం ప్రభుత్వ కార్యాలయాల చుట్టూ తిరగాల్సిన అవసరం లేకుండా, వివిధ శాఖల వెబ్‌సైట్లను వెతుక్కోవాల్సిన ఇబ్బంది లేకుండా, నిత్యం వాడే వాట్సాప్ ద్వారానే ఒకే డిజిటల్ ఇంటర్‌ఫేస్‌పై అన్ని సేవలను అందుబాటులోకి తేవడమే ‘మన మిత్ర’ ముఖ్య ఉద్దేశం.

ఏఐ ఆధారిత ప్రజా ఫిర్యాదుల పరిష్కారం

డిజిటల్ సేవల విస్తరణతో పాటు, ప్రజల సమస్యల పరిష్కారం కోసం ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ప్రజా ఫిర్యాదుల పరిష్కార వ్యవస్థలో ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (ఏఐ) సాంకేతికతను అనుసంధానించింది. దీనిని AI4PGRS గా పిలుస్తున్నారు. దీని ద్వారా పౌరులు తమ ఫిర్యాదులను కేవలం టెక్స్ట్ రూపంలోనే కాకుండా.. ఫొటోలు, వాయిస్ నోట్స్ రూపంలో కూడా చాట్ చేస్తూ చాలా సులభంగా నమోదు చేయవచ్చు.

జూన్ 2024 నుంచి ఇప్పటివరకు ఈ ప్లాట్‌ఫామ్ ద్వారా 17.6 లక్షలకు పైగా ఫిర్యాదులు అందాయి. వచ్చిన ఫిర్యాదులను ఏ విభాగానికి పంపాలో నిర్ణయించడంలో, సమస్యల తీవ్రతను విశ్లేషించడంలో, పరిష్కార నాణ్యతను అంచనా వేయడంలో ఏఐ కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది. ఇది సమస్యల పరిష్కార వేగాన్ని, నాణ్యతను ఎంతగానో పెంచింది.

పాలనా విభాగంలో ఏపీ ప్రభుత్వం తీసుకొచ్చిన మరో కీలక ఆవిష్కరణ ‘అవేర్’. ప్రస్తుతం రాష్ట్రవ్యాప్తంగా 61 రకాల లైవ్ కేసులలో ఈ వ్యవస్థ పనిచేస్తోంది. వాతావరణం, భూగర్భ జలాలు, వ్యవసాయం, ప్రజారోగ్యం, గాలి నాణ్యత, విపత్తుల నిర్వహణ వంటి కీలక సమాచారాన్ని ఈ ప్లాట్‌ఫామ్ ఒకే చోటికి చేరుస్తుంది. దీని వల్ల ప్రభుత్వ యంత్రాంగం ప్రమాదం లేదా సమస్య జరిగిన తర్వాత స్పందించే స్థితి నుంచి, ముందే గ్రహించి అప్రమత్తమయ్యే స్థాయికి చేరుకుంది. కొన్ని సేవలు ఏడాది పొడవునా పనిచేస్తుండగా.. వ్యవసాయ సీజన్లు, వర్షాకాలం, అత్యవసర సమయాల్లో కొన్ని సేవలు యాక్టివేట్ అయి అధికారులకు ముందస్తు హెచ్చరికలు, అంచనాలను చేరవేస్తాయి.

స్టేట్ డేటా లేక్‌తో డేటా ఆధారిత పాలన

ప్రభుత్వంలోని 41 శాఖలు, స్వయంప్రతిపత్తి సంస్థలకు చెందిన 55 డేటాబేస్‌లను ఏకీకృతం చేస్తూ ‘స్టేట్ డేటా లేక్’ను ఏర్పాటు చేశారు. ఈ కామన్ డేటా ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్‌పై నిర్మించిన ఏఐ అప్లికేషన్లు అద్భుతమైన ఫలితాలను ఇస్తున్నాయి. డేటా ఆధారిత పాలన వల్ల ప్రభుత్వ ఖజానాకు వందల కోట్ల రూపాయలు ఆదా అవుతున్నాయి.

ఈ వ్యవస్థ ద్వారా ఇప్పటికే 17,547 పెన్షన్ అక్రమాలు గుర్తించగా, వాటి వల్ల సంవత్సరానికి సుమారు రూ.84.22 కోట్ల ఆదా సాధ్యమవుతుందని అంచనా వేసినట్లు తెలిపింది. అలాగే 1.61 లక్షల మంది మరణించిన లబ్ధిదారుల పేర్లను బియ్యం కార్డుల నుంచి తొలగించినట్లు, జగజ్జీవన్ జ్యోతి పథకంలో దాదాపు 96 వేల మంది అనర్హులను గుర్తించినట్లు, 1.28 లక్షల డూప్లికేట్ గృహ మంజూరులను పరిశీలన కోసం గుర్తించినట్లు వెల్లడించింది.

రాష్ట్రంలో సాగుతున్న ‘ఏఐ యాక్సిలరేషన్ ప్రాజెక్ట్’ లో భాగంగా ప్రభుత్వం మొత్తం 98 ఏఐ యూజ్ కేసులను గుర్తించగా, అందులో 29 అప్లికేషన్లు ఇప్పటికే రాష్ట్రవ్యాప్తంగా అమలులోకి వచ్చాయి. ఇవి ప్రజారోగ్యం, వ్యవసాయం, పన్నులు, పోలీసు, ప్రజా ఫిర్యాదుల విభాగాల్లో సేవలు అందిస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా క్షయవ్యాధి ముప్పును ముందుగా ఊహించడం, పంట తెగుళ్ల గుర్తింపు, జీఎస్టీ మోసాల గుర్తింపు, ఏఐ ఆధారిత సీసీటీవీ ఎనలిటిక్స్ వంటి రంగాల్లో ఇవి పనిచేస్తున్నాయి.

అధికారుల నిర్ణయాల ప్రక్రియను సులభతరం చేసేందుకు ఆర్టీజీఎస్ లెన్స్, రెవెన్యూ వన్, సింగిల్ సెర్చ్ బార్ వంటి ప్లాట్‌ఫామ్‌లను తీసుకొచ్చారు. ఆర్టీజీఎస్ లెన్స్ ద్వారా 28 శాఖలకు చెందిన 506 వర్క్‌ఫ్లోలను అనుసంధానించి రియల్ టైమ్ డ్యాష్ బోర్డులను అందుబాటులో ఉంచారు. ‘రెవెన్యూ వన్’ ద్వారా భూమి, రెవెన్యూ రికార్డులను డిజిటలైజ్ చేయగా, 19,000 మందికి పైగా రెవెన్యూ అధికారులు దీనిని వాడుతున్నారు. ఏఐ ఆధారిత సింగిల్ సెర్చ్ బార్ ద్వారా ఇప్పటివరకు 1.8 లక్షలకు పైగా ప్రభుత్వ సమాచార ప్రశ్నలకు పరిష్కారం లభించింది.

ప్రభుత్వం కేవలం డిజిటల్ సేవలకే పరిమితం కాకుండా, భవిష్యత్తులో ‘ప్రెసిషన్ గవర్నెన్స్’ (ఖచ్చితత్వంతో కూడిన పాలన) వైపు అడుగులు వేస్తోంది. ఇందులో భాగంగా ప్రతిపాదిత ‘ఫ్యామిలీ బెనిఫిట్ మేనేజ్‌మెంట్ సిస్టమ్’ (ఎఫ్‌బీఎంఎస్) ను తీసుకురానున్నారు. దీని ద్వారా వ్యక్తిని కాకుండా 'కుటుంబాన్ని' ఒక యూనిట్‌గా తీసుకుని సంక్షేమ పథకాలను అందిస్తారు. విభిన్న శాఖల డేటాను కలిపి, కుటుంబాల డేటాబేస్ రూపొందించి, ఏఐ ఆధారిత వల్నరబిలిటీ స్కోర్ల ద్వారా నిజమైన పేదలకు పథకాలు అందేలా చేస్తారు.

రాబోయే మూడేళ్లలో అన్ని శాఖల్లో ఏఐ విస్తరణ, ‘ఏఐ లివింగ్ ల్యాబ్స్’ ఏర్పాటు, స్టేట్ డేటా లేక్ విస్తరణ, ప్రజలందరికీ ఒకే వేదికగా ‘ఏపీ వన్’ ప్లాట్‌ఫామ్‌ను ప్రారంభించడమే లక్ష్యంగా ప్రభుత్వం రోడ్‌మ్యాప్ సిద్ధం చేసింది. ఈ ప్రయోగం పూర్తిస్థాయిలో విజయవంతమైతే, భారతదేశంలోనే ఏఐ ఆధారిత పాలనకు ఆంధ్రప్రదేశ్ ఒక రోల్ మోడల్‌గా నిలవడమే కాకుండా, ప్రభుత్వాల పనితీరును ఇది పూర్తిగా మార్చివేయనుంది.