అరుణాచల్ ప్రదేశ్లో చైనా పేర్ల మార్పు.. భారత్ తీవ్ర అభ్యంతరం
అరుణాచల్ ప్రదేశ్లోని పలు ప్రాంతాలకు చైనా సొంతంగా పేర్లు పెట్టడంపై భారత్ తీవ్రంగా స్పందించింది. దీనిపై స్పందించిన చైనా విదేశాంగ శాఖ, భారత్తో సంబంధాలను మెరుగుపరుచుకోవాలనే తమ విధానంలో ఎలాంటి మార్పు లేదని బుధవారం ప్రకటించింది. అయితే, అదే సమయంలో అరుణాచల్ ప్రదేశ్ను (చైనా పిలుచుకునే జాంగ్నాన్ ప్రాంతం) తమ భూభాగంగా పేర్కొంటూ, అక్కడ పేర్లు మార్చే హక్కు తమకు ఉందని సమర్థించుకుంది. భారత విదేశాంగ శాఖ ప్రతినిధి రణధీర్ జైస్వాల్ ఈ చర్యలను తీవ్రంగా ఖండిస్తూ, ఇవి కేవలం "కల్పిత పేర్లు" మాత్రమేనని, క్షేత్రస్థాయిలో ఉన్న వాస్తవాలను ఇవి మార్చలేవని స్పష్టం చేశారు.
అక్సాయ్ చిన్, కొత్త పరిపాలనా విభాగాలు
భారత్ ఆగ్రహానికి ప్రధాన కారణం చైనా కేవలం పేర్లు మార్చడమే కాకుండా, వ్యూహాత్మక ప్రాంతాల్లో కొత్త పరిపాలనా విభాగాలను ఏర్పాటు చేయడం. అక్సాయ్ చిన్ ప్రాంతంలో చైనా మూడవ కొత్త అడ్మినిస్ట్రేటివ్ కౌంటీని (పరిపాలనా జిల్లా) ఏర్పాటు చేయడంపై న్యూఢిల్లీ తీవ్ర నిరసన వ్యక్తం చేసింది. భారత సార్వభౌమాధికారంలో ఉన్న ప్రాంతాల్లో ఇటువంటి "దుష్ట ప్రయత్నాలు" చేయడం ద్వారా ద్వైపాక్షిక సంబంధాలను సాధారణ స్థితికి తీసుకువచ్చే ప్రయత్నాలు దెబ్బతింటాయని భారత్ హెచ్చరించింది. చైనా అక్రమంగా నిర్మిస్తున్న ఈ మౌలిక సదుపాయాలు సరిహద్దు వద్ద ఉద్రిక్తతలను మరింత పెంచే అవకాశం ఉంది.
కారకోరం, సరిహద్దు వద్ద చైనా నిర్మాణాలు
మార్చి 26న జింజియాంగ్ ఉయ్ఘర్ అటానమస్ రీజియన్ పరిధిలో 'సెన్లింగ్' అనే కొత్త కౌంటీని చైనా ప్రకటించింది. ఇది పాక్ ఆక్రమిత కాశ్మీర్, ఆఫ్ఘనిస్తాన్కు సమీపంలో ఉన్న కారకోరం పర్వత శ్రేణులకు దగ్గరగా ఉంది. వాస్తవాధీన రేఖ పశ్చిమ సెక్టార్కు ఇది చాలా దగ్గరగా ఉండటం వల్ల వ్యూహాత్మకంగా భారత్కు ఆందోళన కలిగిస్తోంది. గత ఏడాది కూడా హేన్, హెకాంగ్ అనే కొత్త కౌంటీలను చైనా ఏర్పాటు చేసింది. వీటి పరిధి లడఖ్లోని భారత భూభాగాల్లోకి వస్తాయని భారత్ అప్పుడే నిరసన వ్యక్తం చేసినప్పటికీ, చైనా తన దూకుడును కొనసాగిస్తోంది.
జాంగ్నాన్ వివాదం, చైనా వాదన
అరుణాచల్ ప్రదేశ్ను 'జాంగ్నాన్' (దక్షిణ టిబెట్) అని పిలుస్తూ, అది చైనా భూభాగమని చైనా విదేశాంగ ప్రతినిధి గువో జియాకున్ వాదించారు. భారత్ అక్రమంగా అరుణాచల్ ప్రదేశ్ను ఏర్పాటు చేసిందని, తాము చేస్తున్నది కేవలం తమ సార్వభౌమత్వ హక్కులను వినియోగించుకోవడమేనని ఆయన పేర్కొన్నారు. 2017 నుండి చైనా వరుసగా అరుణాచల్ ప్రదేశ్లోని పట్టణాలు, పర్వతాలు,నదులకు చైనీస్ పేర్లను ప్రకటిస్తోంది. అంతర్జాతీయంగా గుర్తింపు పొందిన సరిహద్దులను కాదని, ఇలా ఏకపక్షంగా పేర్లు మార్చడం ద్వారా ఆ ప్రాంతంపై తమ పట్టును ప్రదర్శించాలని చైనా భావిస్తోంది.
ద్వైపాక్షిక సంబంధాలపై ప్రతికూల ప్రభావం
చైనా ఒకవైపు సంబంధాలు "స్థిరంగా ఉన్నాయి" అని చెబుతూనే, మరోవైపు భారత భూభాగాలపై కన్నేయడం ద్వంద్వ నీతిని సూచిస్తుందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. సరిహద్దుల్లో శాంతి నెలకొంటేనే సంబంధాలు మెరుగుపడతాయని భారత్ పదేపదే చెబుతోంది. కానీ, గాల్వన్ లోయ ఉద్రిక్తతల తర్వాత నెలకొన్న ప్రతిష్టంభనను తొలగించే బదులు, ఇలాంటి రెచ్చగొట్టే చర్యలు తీసుకోవడం వల్ల ఇరు దేశాల మధ్య విశ్వాసం మరింత సన్నగిల్లుతోంది. రెండు దేశాలు ఒకే దిశలో పని చేయాలని చైనా కోరుతున్నప్పటికీ, వారి చర్యలు దానికి విరుద్ధంగా ఉన్నాయి.
భారత పటిష్ట వైఖరి
అరుణాచల్ ప్రదేశ్ ఎప్పటికీ భారత్లో అంతర్భాగమేనని, చైనా ఎన్ని పేర్లు పెట్టినా ఆ వాస్తవం మారదని భారత్ తెగేసి చెప్పింది. కేవలం మ్యాపుల్లో పేర్లు మార్చడం వల్ల లేదా కల్పిత కథనాలు సృష్టించడం వల్ల ప్రాదేశిక సార్వభౌమత్వం మారదని భారత్ అంతర్జాతీయ సమాజానికి స్పష్టం చేసింది. సరిహద్దు వెంబడి చైనా చేస్తున్న మౌలిక సదుపాయాల కల్పనను భారత్ నిశితంగా గమనిస్తోంది. తన భూభాగాలను రక్షించుకోవడానికి, చైనా దూకుడును అడ్డుకోవడానికి భారత్ కూడా సరిహద్దుల్లో రక్షణ వ్యవస్థను బలోపేతం చేస్తోంది. రాబోయే రోజుల్లో ఈ అంశంపై దౌత్యపరమైన చర్చలు మరింత కీలకం కానున్నాయి.