సౌదీ అరేబియాతో పాక్ రక్షణ ఒప్పందం

పాకిస్థాన్, సౌదీ అరేబియా మధ్య రియాద్లో ఒక ముఖ్యమైన రక్షణ ఒప్పందం కుదిరింది. పాక్ ప్రధాని షెహబాజ్ షరీఫ్, ఆర్మీ అధినేత అసిమ్ మునీర్ సౌదీ అరేబియాలో పర్యటిస్తున్నారు. బుధవారం రియాద్లో సౌదీ యువరాజు మొహమ్మద్ బిన్ సల్మాన్తో షరీఫ్ భేటీ అయ్యారు. ఈ సందర్భంగా జరిగిన రక్షణ ఒప్పందం ప్రకారం ఈ రెండు దేశాల్లో ఏ ఒక్క దేశం మీద దాడి జరిగినా, అది రెండు దేశాలపై దాడిగా పరిగణిస్తారు. అంతే కాకుండా ఇరు దేశాలు ఒకరికొకరు పరస్పరం రక్షణగా నిలుస్తూ ఎవరైనా దాడులు చేస్తే వారిపై సంయుక్తంగా దాడికి దిగుతారు. ఇటీవల పహల్గామ్ ఉగ్రదాడి అనంతరం పాక్, భారత్ మధ్య ఉద్రిక్త పరిస్థితులు ఏర్పడ్డాయి. భారత్ ఆపరేషన్ సిందూర్తో పాక్లోని ఉగ్ర స్థావరాలపై విరుచుకుపడింది. ఈ నేపథ్యంలో ఈ రక్షణ ఒప్పందం భారత్పై ఏ విధమైన ప్రభావం చూపనుందన్నది ఆసక్తికరంగా మారింది.

దేశ భద్రతకే ప్రభుత్వ ప్రాధాన్యత

ఇటీవల ఖతార్ వేదికగా పెద్ద ఎత్తున ముస్లిం దేశాల సమావేశం జరిగింది. ఈ సందర్భంగా ఖతార్పై ఇజ్రాయెల్ దాడిని ఖండిస్తూ తీర్మానం కూడా చేశారు. ఈ సమావేశం పాక్ నేతృత్వంలో జరిగింది. సుమారు 50 ముస్లిం దేశాల నుంచి అధినేతలు, ఉన్నతాధికారులు, నాయకులు ఇందులో పాల్గొన్నారు. ఖతార్పై ఇజ్రాయెల్ దాడిని ముక్తకంఠంతో ఖండించారు. ముస్లిం దేశాల ఐక్యతను ప్రపంచానికి చాటిచెప్పారు. నాటో వంటి సైనిక కూటమి ఏర్పాటు గురించి చర్చ జరిగింది. ఇది ఇస్లామిక్ దేశాల మధ్య రక్షణ సహకారాన్ని మరింత బలపరుస్తుంది. ఈ తరుణంలోనే సౌదీ, పాక్ ఒప్పందం జరగడం చర్చనీయాంశంగా మారింది. ఈ వరుస ఘటనలను భారత్ నిశితంగా గమనిస్తోంది. జాతీయ భద్రత, ప్రాంతీయ, అంతర్జాతీయ స్థిరత్వంపై దీని ప్రభావం ఎలా ఉంటుందన్న దానిపై అధ్యయనం చేస్తామని భారత్ వెల్లడించింది. ఈ సందర్భంగా విదేశాంగ శాఖ అధికార ప్రతినిధి రణధీర్ జైస్వాల్ మాట్లాడుతూ, "ఈ అభివృద్ధి భారత జాతీయ భద్రతపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపుతుందో మేం అధ్యయనం చేస్తాం. అలాగే, ప్రాంతీయ, అంతర్జాతీయ స్థిరత్వంపై కూడా దీని ప్రభావాన్ని పరిశీలిస్తాం. భారత ప్రభుత్వం దేశాన్ని కాపాడటం, అన్ని రంగాల్లో జాతీయ భద్రతను నిర్ధారించడం కోసం అవసరమైన అన్ని చర్యలు తీసుకుంటుంది" అని అన్నారు.

సౌదీకి పాక్ అణ్వస్త్రాలు

ఈ ఒప్పందానికి స్ట్రాటజిక్ మ్యూచువల్ డిఫెన్స్ అగ్రిమెంట్ అని నామకరణం చేశారు. ఇటీవల దోహాలో ఇస్లామిక్ దేశాల సమావేశం తర్వాత ఈ ఒప్పందం జరిగింది. ఈ సమావేశంలో ముస్లిం దేశాలకు నాటో వంటి సైనిక కూటమి ఏర్పాటు చేయాలని నాయకులు చర్చించారు. ఇస్లామిక్ దేశాల్లో అణ్వస్త్రాలు కలిగిన ఏకైక దేశం పాకిస్థాన్. ఈ ఒప్పందం ప్రకారం ఒక దేశంపై దాడి జరిగితే అది రెండు దేశాలపై దాడిగా పరిగణిస్తారు. పాకిస్థాన్ వద్ద ఉన్న అణ్వస్త్రాలను సౌదీ అరేబియాకు అందుబాటులోకి తీసుకొచ్చే అవకాశం ఉంది. సౌదీ ప్రెస్ ఏజెన్సీ విడుదల చేసిన ప్రకటనలో "ఈ ఒప్పందం రెండు దేశాల మధ్య రక్షణ సహకారాన్ని మెరుగుపరచడం, ఏదైనా దాడికి వ్యతిరేకంగా ఉమ్మడి నిరోధక శక్తిని బలోపేతం చేయడం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది" అని పేర్కొన్నారు.ఈ ఒప్పందం రెండు దేశాల మధ్య చాలా కాలంగా చర్చలో ఉన్న విషయమని భారత్ తెలిపింది. పాక్, భారత్ మధ్య సంబంధాలు ఉద్రిక్తంగా మారడంతో ఈ ఒప్పందం మరింత ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది.

సౌదీ , భారత్ సంబంధాలపై ప్రభావం

పాకిస్థాన్తో సౌదీ అరేబియా రక్షణ ఒప్పందం భారత్కు ఆందోళన కలిగించే అంశం కానుంది. పాకిస్థాన్, భారత్ మధ్య ఎన్నో విభేదాలున్నాయి. ఈ ఒప్పందం పాకిస్థాన్ సైనిక బలాన్ని మరింత పెంచవచ్చు. ముఖ్యంగా అణ్వస్త్ర సహకారం భారత్కు ఒక సవాలుగా మారనుంది. ఇటీవలి ఉగ్రవాద దాడులు, భారత్ ఆపరేషన్ సిందూర్ తర్వాత సంబంధాలు మరింత దిగజారాయి. ఈ సమయంలో సౌదీ, పాక్ ఒప్పందం భారత్కు రాజకీయ, సైనిక ఒత్తిడిని పెంచవచ్చు. భారత్, సౌదీ అరేబియా మధ్య ఆర్థిక, వాణిజ్య సంబంధాలు బలంగా ఉన్నా, ద్వైపాక్షిక సంబంధాలపై కొంత ప్రభావం చూపవచ్చు, ముఖ్యంగా రక్షణ, వ్యూహాత్మక విషయాల్లో బలంగా ఉండే అవకాశముంది. సౌదీ అరేబియా, ఇరాన్ మధ్య చారిత్రక పోటీ ఉన్న నేపథ్యంలో, పాకిస్థాన్ అణ్వస్త్ర సహకారం సౌదీ అరేబియాకు వ్యూహాత్మక ప్రయోజనాన్ని ఇస్తుంది. ఇది ఇరాన్, ఇతర ప్రాంతీయ శక్తులతో ఉద్రిక్తతలను పెంచే అవకాశం ఉంది. పాకిస్థాన్ అణ్వస్త్రాలు సౌదీ అరేబియాకు అందుబాటులోకి వస్తే ఇది అంతర్జాతీయ అణ్వస్త్ర వ్యాప్తి నిరోధక ఒప్పందాలపై ప్రశ్నలు తలెత్తుతాయి. అమెరికా, ఇతర పాశ్చాత్య దేశాలు దీనిపై ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి.

భారత్ ఈ ఒప్పందం ప్రభావాన్ని జాగ్రత్తగా అధ్యయనం చేస్తోంది. రక్షణ సామర్థ్యాలను మరింత బలోపేతం చేస్తూ, మిత్ర దేశాలతో సహకారాన్ని పెంచుకోవాలి. భారత్ సౌదీ అరేబియాతో తన సంబంధాలను సమతుల్యం చేయడానికి దౌత్యపరమైన ప్రయత్నాలు కొనసాగించాలి. పాకిస్థాన్కు సంబంధించిన అంశాల్లో సైతం జాగ్రత్తగా వ్యవహరించాలి. అమెరికా, ఇజ్రాయెల్, ఫ్రాన్స్ వంటి దేశాలతో భారత్ రక్షణ సహకారాన్ని బలోపేతం చేసుకునే అవకాశం ఉంది. ఇది భారత్ రక్షణ సామర్థ్యాలను ఆధునీకరించడానికి, అంతర్జాతీయ భాగస్వామ్యాలను బలోపేతం చేయడానికి ఒక అవకాశంగా మారవచ్చు.