లెబనాన్లో ఇజ్రాయెల్ వైమానిక దాడి: ముగ్గురు జర్నలిస్టుల మృతి
శనివారం దక్షిణ లెబనాన్లో ఇజ్రాయెల్ జరిపిన వైమానిక దాడిలో ముగ్గురు జర్నలిస్టులు ప్రాణాలు కోల్పోయారు. ఇజ్రాయెల్, హెజ్బుల్లా మధ్య మార్చి 2 నుండి కొనసాగుతున్న భీకర యుద్ధాన్ని కవర్ చేస్తున్న సమయంలో ఈ దారుణం జరిగింది. దక్షిణ లెబనాన్లోని జెజ్జైన్ జిల్లాలో ఈ దాడి జరిగినట్లు స్థానిక మీడియా సంస్థలు ధృవీకరించాయి. మరణించిన వారిలో దశాబ్దాల అనుభవం ఉన్న సీనియర్ వార్తా ప్రతినిధులు ఉండటం మీడియా వర్గాల్లో తీవ్ర దిగ్భ్రాంతిని కలిగించింది.
మృతుల వివరాలు
హెజ్బుల్లాకు చెందిన 'అల్-మనార్' టీవీలో సుదీర్ఘకాలంగా పనిచేస్తున్న సీనియర్ రిపోర్టర్ అలీ షోయిబ్ ఈ దాడిలో మరణించారు. షోయిబ్ గత మూడు దశాబ్దాలుగా దక్షిణ లెబనాన్ నుండి యుద్ధ వార్తలను రిపోర్ట్ చేస్తూ ఆ ప్రాంతంలో ఒక ప్రముఖ జర్నలిస్ట్గా గుర్తింపు పొందారు. వీరితో పాటు బీరుట్ కేంద్రంగా పనిచేసే 'అల్-మయాదీన్' టీవీ రిపోర్టర్ ఫాతిమా ఫ్టూనీ, ఆమె సోదరుడు, వీడియో జర్నలిస్ట్ మహమ్మద్ కూడా మరణించారు. ఫాతిమా ఈ దాడికి కొన్ని నిమిషాల ముందే ప్రత్యక్ష ప్రసారం (లైవ్ రిపోర్టింగ్) ద్వారా యుద్ధ పరిస్థితులను వివరించడం గమనార్హం.
ఇజ్రాయెల్ సైన్యం ఆరోపణలు
ఈ దాడిపై స్పందించిన ఇజ్రాయెల్ సైన్యం, అలీ షోయిబ్ను తాము లక్ష్యంగా చేసుకున్నట్లు అంగీకరించింది. అయితే, అతను జర్నలిస్ట్ మాత్రమే కాదని, హెజ్బుల్లా ఇంటెలిజెన్స్ ఏజెంట్గా పనిచేస్తున్నాడని ఇజ్రాయెల్ ఆరోపించింది. దక్షిణ లెబనాన్లో ఇజ్రాయెల్ సైనికుల కదలికలను ఎప్పటికప్పుడు కనిపెడుతూ, వారి రహస్య స్థావరాలను బహిర్గతం చేస్తున్నాడని, అందుకే ఈ దాడి చేసినట్లు పేర్కొంది. అయితే ఈ ఆరోపణలకు సంబంధించి ఇజ్రాయెల్ ఎటువంటి ఆధారాలను బయటపెట్టలేదు. అదే సమయంలో మరణించిన ఇతర ఇద్దరు జర్నలిస్టుల గురించి ఇజ్రాయెల్ ఎటువంటి ప్రస్తావన చేయలేదు.
లెబనాన్ ప్రభుత్వ ప్రతిస్పందన
ఈ ఘటనను లెబనాన్ అగ్రనేతలు తీవ్రంగా ఖండించారు. లెబనాన్ అధ్యక్షుడు జోసెఫ్ ఔన్ మాట్లాడుతూ, ఇది అంతర్జాతీయ చట్టాలను, జర్నలిస్టుల రక్షణ కోసం ఉన్న ఒప్పందాలను ఉల్లంఘించడమేనని మండిపడ్డారు. ఇదొక ఘోరమైన నేరమని ఆయన అభివర్ణించారు. అల్-మనార్ సంస్థ తమ ప్రతినిధిని "ప్రతిఘటన మీడియా ఐకాన్"గా అభివర్ణించింది. ఇజ్రాయెల్ చేస్తున్న ఆరోపణల్లో వాస్తవం లేదని, తమ రిపోర్టర్ ఎంతో వృత్తి నైపుణ్యంతో, విశ్వసనీయతతో వార్తలను అందించేవారని స్పష్టం చేసింది.
యుద్ధం ప్రారంభమైనప్పటి నుండి ఇజ్రాయెల్ వైమానిక దళం హెజ్బుల్లాకు చెందిన పౌర వ్యవస్థలను లక్ష్యంగా చేసుకుంటూనే ఉంది. ఇందులో భాగంగా అల్-మనార్ ప్రధాన కార్యాలయం, అల్-నూర్ రేడియో స్టేషన్పై గతంలోనే దాడులు జరిగాయి. కేవలం కొన్ని రోజుల క్రితం బీరుట్ మధ్య ప్రాంతంలో జరిగిన దాడిలో అల్-మనార్ రాజకీయ విభాగం అధిపతి మహమ్మద్ షెర్రీ, అతని భార్య మరణించారు. తాజా ఘటనతో కలిపి ఈ ఏడాది లెబనాన్లో మరణించిన జర్నలిస్టుల సంఖ్య ఐదుకు చేరుకుంది.
అంతర్జాతీయ ఆందోళన
జర్నలిస్టుల రక్షణ కోసం పనిచేసే కమిటీ టు ప్రొటెక్ట్ జర్నలిస్ట్స్ ఈ పరిణామాలపై ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది. బుధవారం నబాతియే నగరంలో హుస్సేన్ హమూద్ అనే మరో ఫ్రీలాన్స్ ఫోటోగ్రాఫర్ కూడా మరణించినట్లు వారు వెల్లడించారు. జర్నలిస్టులను ఉద్దేశపూర్వకంగా లక్ష్యంగా చేసుకోవడం యుద్ధ నేరం కిందకు వస్తుందని హక్కుల సంఘాలు విమర్శిస్తున్నాయి. గాజా యుద్ధం సమయంలోనూ పాలస్తీనా జర్నలిస్టులపై ఇజ్రాయెల్ ఇటువంటి ఆరోపణలే చేసిందని మీడియా నిపుణులు గుర్తు చేస్తున్నారు.
అయితే అంతర్జాతీయ మానవతా చట్టం, జెనీవా ఒప్పందాల ప్రకారం, యుద్ధ ప్రాంతాల్లో వార్తలు కవర్ చేసే జర్నలిస్టులను సాధారణ పౌరులుగానే పరిగణించాలి. వారు ఆయుధాలు పట్టి నేరుగా యుద్ధంలో పాల్గొంటే తప్ప, వారిపై దాడి చేయడం తీవ్రమైన యుద్ధ నేరం కిందకు వస్తుంది. జర్నలిస్టులు 'ప్రెస్' అని రాసి ఉన్న ప్రత్యేక జాకెట్లు, హెల్మెట్లు ధరించినప్పుడు వారిని గుర్తించి రక్షించాల్సిన బాధ్యత పోరాడుతున్న దేశాలపై ఉంటుంది. కేవలం ఫోటోలు తీయడం లేదా రిపోర్టింగ్ చేయడం వల్ల వారు తమ పౌర రక్షణ హోదాను కోల్పోరు.
అయితే, కొన్నిసార్లు దేశాలు జర్నలిస్టులపై దాడులను సమర్థించుకోవడానికి వారిని "శత్రు ఏజెంట్లు" లేదా మిలిటెంట్లుగా ముద్రవేస్తుంటాయి. ప్రస్తుత ఘటనలో ఇజ్రాయెల్ కూడా అలీ షోయిబ్ను హిజ్బుల్లా ఇంటెలిజెన్స్ ఏజెంట్ అని ఆరోపించింది. కానీ, ఇలాంటి ఆరోపణలు చేసినప్పుడు సదరు దేశం ఖచ్చితమైన ఆధారాలను చూపించాల్సి ఉంటుంది. సరైన ఆధారాలు లేకుండా జర్నలిస్టులను లక్ష్యంగా చేసుకోవడం అంతర్జాతీయ చట్టాల ఉల్లంఘన అవుతుంది. ఇది పత్రికా స్వేచ్ఛను అణచివేయడమే కాకుండా అంతర్జాతీయ కోర్టుల్లో విచారణకు దారితీస్తుంది.