రైతన్నలకు కవిత భరోసా

జాగృతి జన బాట యాత్రలో భాగంగా తెలంగాణ జాగృతి అధ్యక్షురాలు కవిత ఆదివారం నిజామాబాద్ జిల్లా బైరాపూర్ గ్రామంలోని పొడు రైతులను పరామర్శించారు. అడవి శాఖ అధికారులు పంటలను నాశనం చేయడంతో ఆత్మహత్యాయత్నం చేసిన రైతు రామవత్ ప్రకాష్‌ను కవిత సంతాపంగా కలుసుకుని ధైర్యం చెప్పారు.

ఈ సందర్భంగా కవిత మాట్లాడుతూ ప్రభుత్వం తక్షణమే పొడు భూములపై హక్కు పట్టాలు మంజూరు చేయాలని డిమాండ్ చేశారు. రైతులు తమ జీవనాధారంగా ఉన్న భూములపై హక్కు కోరుతున్నారు. వారిని వేధించడం, పంటలను ధ్వంసం చేయడం ప్రభుత్వ యంత్రాంగానికి సిగ్గు కలిగించే విషయం అని ఆమె అన్నారు.

అటవీ శాఖ అధికారులు రైతులను బెదిరించడం, పంటలను కూల్చివేయడం తక్షణమే ఆపాలని ఆమె ప్రభుత్వాన్ని కోరారు. రైతులు పంటలపై ఆధారపడి జీవిస్తున్నారు. వారిని రక్షించడం ప్రభుత్వ బాధ్యత. భూమి హక్కుల కోసం మేము నిరంతరం పోరాటం చేస్తాం అని కవిత పేర్కొన్నారు. రైతులకు ధైర్యం చెప్పుతూ కవిత, ఆత్మహత్య ఆలోచనలు మానేయండి. మీ సమస్యల్లో మేము మీతోనే ఉన్నాం. మీరు బలంగా నిలబడండి. రైతుల హక్కుల కోసం జాగృతి పోరాటం కొనసాగిస్తుంది అని భరోసా ఇచ్చారు.

జాగృతి జన బాట యాత్రలో భాగంగా కవిత పలు గ్రామాలను సందర్శిస్తూ, ప్రజల సమస్యలను తెలుసుకుంటున్నారు. రాష్ట్రంలోని వివిధ ప్రాంతాల్లో పొడు రైతులు ఎదుర్కొంటున్న ఇబ్బందులను స్వయంగా పరిశీలించి, వాటి పరిష్కారానికి ప్రభుత్వంపై ఒత్తిడి తీసుకురావడమే ఈ యాత్ర లక్ష్యమని ఆమె పేర్కొన్నారు.

తెలంగాణలో రైతుల ఆత్మహత్యలు

• 2014-లో తెలంగాణలో రైతుల ఆత్మహత్యలు 898 కేసులుగా నమోదయ్యాయని పేర్కొనారు.

• 2015-లో రైతు & కౌలు, రైతుల ఆత్మహత్యలు సుమారు 1,400 కేసులుగా నమోదు జరిగింది.

• 2016లో 632 కేసులు నమోదయ్యాయని సమాచారం

• 2020లో రైతుల ఆత్మహత్యలు 466 కేసులుగా ఉండగా, మొత్తం వ్యవసాయ రంగం (రైతులు & కౌలు రైతులు) 471 గా ఉన్నాయి.

• 2022లో ఈ సంఖ్య 178 కేసులుగా వచ్చిందని సమాచారం

• 2023లో కేసులు మరింత తగ్గి 56 గా నమోదయ్యాయని ఒక విశ్లేషణ తెలిపింది

ఇప్పటి వరకు మంజూరు చేసిన పొడు భూముల పట్టాలు

తెలంగాణ రాష్ట్రంలో పొడు భూముల 11.5 లక్షల ఎకరాలు ఉంది. తెలంగాణలో గిరిజనులు ఇతరులు పొడు పద్ధతిలో సాగు చేస్తున్న భూములు.ఇందులో 2023లో, సుమారు 1.5 లక్షల మంది గిరిజన రైతులకు 4 లక్షల ఎకరాల పొడు భూములపై హక్కు పట్టాలు మంజూరు చేయబడ్డాయి. అలాగే 2025 అక్టోబర్ నాటికి, 2.14 లక్షల ఎకరాల భూములపై హక్కు పట్టాలు మంజూరు చేయబడినట్లు సమాచారం ఉంది.

ఇంకా మంజూరు చేయాల్సిన పట్టాలు

11.5 లక్షల ఎకరాల పొడు భూములు గిరిజనులు సాగు చేస్తున్నాయని ప్రభుత్వం అంగీకరించింది. 66 లక్షల ఎకరాల మొత్తం అడవి భూముల్లో, 11.5 లక్షల ఎకరాలు పొడు భూములుగా గుర్తించబడ్డాయి. 2025 జూలై 31 నాటికి, 5.35 లక్షల ఎకరాలు అడవి భూములు ఆక్రమించబడ్డాయి, వీటిలో కొన్నింటిపై పట్టాలు మంజూరు చేయాల్సి ఉంది. మిగిలిన భూములు ఇంకా 7.5 లక్షల ఎకరాల పొడు భూములు మంజూరు చేయాల్సి ఉన్నాయి.

పొడు భూములకు రైతు బంధు పథకం

తెలంగాణ రాష్ట్రంలో రైతు బంధు పథకం ద్వారా పొడు భూములపై సాగు చేసే రైతులకు పెట్టుబడి మద్దతు అందించడం ప్రారంభించబడింది. ఈ పథకం కింద, 4 లక్షల ఎకరాల పొడు భూములపై సాగు చేసే 1.5 లక్షల మంది రైతులకు సంవత్సరానికి రూ.10,000 (రాబీ, ఖరీఫ్ సీజన్లలో ప్రతి ఎకరాకు రూ.5,000 చొప్పున) పెట్టుబడి మద్దతు అందించబడుతుంది.ఇంకా అనేక భూములపై హక్కు పట్టాలు మంజూరు చేయాల్సి ఉంది. రైతులకు పూర్తి స్థాయి భద్రత కోసం ప్రభుత్వం వేగవంతమైన చర్యలు తీసుకోవాలి.

పోడు వ్యవసాయం అంటే ఏమిటి?

పోడు వ్యవసాయం అనేది ప్రధానంగా గిరిజనులు (ఆదివాసులు) అడవులలో, ముఖ్యంగా కొండ ప్రాంతాలలో తరతరాలుగా చేసే ఒక వ్యవసాయ పద్ధతి.గిరిజనులకు ఈ పోడు వ్యవసాయమే ప్రధాన జీవనాధారం.

అటవీ నిర్మూలన: రైతులు మొదట అడవిలోని ఒక చిన్న భాగాన్ని ఎంచుకుని, అక్కడ ఉన్న చెట్లను, పొదలను నరికివేస్తారు.

దహనం (కాల్చడం): నరికిన మొక్కలను ఎండబెట్టి, తర్వాత వాటిని కాల్చేస్తారు. ఇలా కాల్చడం వలన వచ్చే బూడిదలో సొరక్రమం వంటి పోషకాలు పుష్కలంగా ఉంటాయి ఇది నేలకు ఎరువుగా పనిచేస్తుంది.

సాగు: నాగలిని పెద్దగా ఉపయోగించకుండా కేవలం గొడ్డలి వంటి సాధారణ పనిముట్లతో ఆ భూమిలో జొన్నలు సజ్జలు, రాగులు వంటి చిరుధాన్యాలు, కూరగాయలు పండిస్తారు. ఆ భూమిలో చిన్నపాటి పంటలు, తరచుగా కాటన్, మిర్చి, మ‌క్క‌ మైదాన పంటలు తదితరాలు, సాగు చేయబడతాయి.

అటవీ శాఖ దానిని ఎందుకు ధ్వంసం (అడ్డుకోవడం/తొలగించడం) చేస్తోంది?

పోడు వ్యవసాయం సాంప్రదాయబద్ధమైనదైనప్పటికీ, ఆధునిక చట్టాలు, పర్యావరణ పరిరక్షణ కోణం నుంచి అటవీ శాఖ దీనిని ప్రధానంగా వ్యతిరేకిస్తుంది.

అడవి భూములు ప్రభుత్వ ఆస్తి: పోడు సాగు కోసం నిరంతరం కొత్త అటవీ ప్రాంతాలను నరికివేయడం వల్ల అడవుల విస్తీర్ణం తగ్గిపోతుంది. ప్రభుత్వ రికార్డుల ప్రకారం, అడవి భూములు రక్షణలో ఉండే ప్రాంతాలు, వన్యప్రాణులు, పర్యావరణ పరిరక్షణ కోసం కాపాడబడాలి.

అడవి నాశనం: పొడు వ్యవసాయం చెట్లు కోయడం, అడవులను కుదించడం వలన అడవి నాశనం జరుగుతుంది.అలాగే చెట్లను కాల్చే ప్రక్రియ వలన నియంత్రణ లేని అగ్ని ప్రమాదాలు జరిగి, చుట్టుపక్కల అడవి కూడా కాలిపోయే ప్రమాదం ఉంది.

వాతావరణ ప్రభావం: అడవి భూమి కోసినప్పుడు మట్టి ద్రవ్యం, వర్షపు నీటి నిల్వ, సేంద్రియ పోషకాలు తగ్గుతాయి.

చట్టపరమైన అంశాలు: అడవి భూమి అనేది ప్రభుత్వ ఆస్తి (రిజర్వ్ ఫారెస్ట్ లేదా ఫారెస్ట్ ల్యాండ్). గిరిజనులు తమకు చట్టపరంగా హక్కు పత్రాలు పట్టాలు లేని ప్రాంతంలో సాగు చేయడం అటవీ చట్టాల ప్రకారం నేరం. అందువల్ల అటవీ శాఖ అధికారులు అడవులు వన్యప్రాణులను రక్షించాలనే విధిలో భాగంగా, కొత్త పోడు సాగును అడ్డుకోవడానికి సాగులో ఉన్న పంటలను ధ్వంసం చేయడానికి (దున్నడం, కాలువ‌లు తవ్వడం లేదా పురుగు మందులు చల్లడం) ప్రయత్నిస్తారు. ఇది తరచుగా గిరిజనులకు, అటవీ అధికారులకు మధ్య ఘర్షణలకు దారితీస్తుంది.

అటవీ హక్కుల చట్టం 2006

పోడు సమస్యకు శాశ్వత పరిష్కారం కోసం, ప్రభుత్వం అటవీ హక్కుల చట్టం 2006 ప్రకారం, 2005 డిసెంబరు 13 నాటికి సాగులో ఉన్న పోడు భూములకు గిరిజనులకు హక్కు పత్రాలు (పట్టాలు) ఇచ్చేందుకు చర్యలు తీసుకుంటోంది. అయినప్పటికీ, హక్కు పత్రాల పంపిణీలో జాప్యం, కొత్త ఆక్రమణల సమస్యల కారణంగా ఈ వివాదం కొనసాగుతోంది.