మయన్మార్‌లో ఐదేళ్ల తర్వాత ఎన్నికలు

మయన్మార్ దేశంలో సుమారు ఐదేళ్ల సుదీర్ఘ విరామం తర్వాత, ఆదివారం (డిసెంబర్ 28) నుండి మూడు దశల్లో సాధారణ ఎన్నికలు జరగనున్నాయి. అయితే ఈ ఓటింగ్ దేశ భవిష్యత్తును మారుస్తుందని ఎవరూ ఆశించడం లేదు. 2021లో ప్రజాస్వామ్యబద్ధంగా ఎన్నికైన ప్రభుత్వాన్ని కూల్చివేసిన సైన్యం, ఇప్పుడు ప్రపంచం ముందు తాము ‘న్యాయబద్ధంగా’ ఉన్నామని చెప్పుకోవడానికే ఈ ఎన్నికలను నిర్వహిస్తోందని విమర్శలు వస్తున్నాయి.

మయన్మార్ సైన్యం ఇప్పుడు ఎన్నికలు నిర్వహించడానికి ఒక బలమైన కారణం ఉంది. 2021లో ప్రజల మద్దతుతో అధికారంలోకి వచ్చిన ఆంగ్ సాన్ సూచీ ప్రభుత్వాన్ని సైన్యం బలవంతంగా పడగొట్టింది. అప్పటి నుండి దేశవ్యాప్తంగా అల్లర్లు, హింస, గొడవలతో మయన్మార్ అట్టుడికిపోతోంది. ఇప్పుడు ఎన్నికలు జరిపితే, తాము మళ్లీ ప్రజాస్వామ్యాన్ని దేశంలోకి తెస్తున్నామని ప్రపంచానికి చెప్పుకోవచ్చనేది సైన్యం ఎత్తుగడ. ఇలా చేయడం ద్వారా తమ పాలనకు ఒక చట్టబద్ధమైన ముసుగు వేసుకోవాలని చూస్తున్నారు. కానీ విమర్శకులు మాత్రం.. ఇది కేవలం లోకానికి చూపించే నాటకమని, లోపల మాత్రం అధికారం మొత్తం మళ్లీ సైన్యం చేతుల్లోనే ఉంటుందని స్పష్టం చేస్తున్నారు.

మూడు విడతల్లో ఎన్నికలు

మయన్మార్‌లో ఎన్నికలు మూడు విడతలుగా సాగనున్నాయి. మొదటి విడత ఓటింగ్ ఈ ఆదివారం (డిసెంబర్ 28) ప్రారంభం కాగా, మిగిలిన రెండు విడతలు జనవరి 11, 25 తేదీల్లో జరుగుతాయి. అయితే, దేశంలోని మొత్తం 330 ప్రాంతాల్లో పరిస్థితి ఒకేలా లేదు. వీటిని సైన్యం మూడు రకాలుగా విభజించింది. మొదటి దశలో కేవలం 102 ప్రాంతాల్లో మాత్రమే ఓటింగ్ నిర్వహిస్తున్నారు. మరో 163 ప్రాంతాల్లో వచ్చే నెలలో ఎన్నికలు జరుగుతాయి. కానీ, మిగిలిన 65 ప్రాంతాల్లో అసలు ఎన్నికలే జరపడం లేదు. దీనికి కారణం ఆ ప్రాంతాలు పూర్తిగా తిరుగుబాటు దారుల చేతుల్లో ఉండటమే. అక్కడ సైన్యానికి, తిరుగుబాటు దారులకు మధ్య భీకరమైన యుద్ధం జరుగుతుండటంతో ఎన్నికలను పూర్తిగా పక్కన పెట్టేశారు.

జైల్లోనే సూచీ.. రద్దైన ప్రతిపక్షాలు

మయన్మార్ ప్రజల మెచ్చిన నాయకురాలు ఆంగ్ సాన్ సూచీ (80 ఏళ్లు) ఈ ఎన్నికల్లో ఎందుకు లేరో అందరికీ ఒకటే సందేహం. ప్రస్తుతం ఆమె 27 ఏళ్ల జైలు శిక్ష అనుభవిస్తున్నారు. అయితే ఆమెపై మోపిన కేసులన్నీ కేవలం రాజకీయ కక్షతో పెట్టినవేనని, ఆమెను అధికారానికి దూరం చేయడానికే సైన్యం ఇలా చేసిందని ప్రపంచ దేశాలు భావిస్తున్నాయి. అప్పట్లో భారీ మెజారిటీతో గెలిచిన ఆమె పార్టీని (ఎన్‌ఎల్‌డీ) కూడా కొత్త నిబంధనలు పెట్టి సైన్యం రద్దు చేసేసింది. అంటే, గతంలో ప్రజలు ఎవరికైతే ఓటు వేసి గెలిపించారో, ఆ నాయకులు కానీ, ఆ పార్టీలు కానీ ఇప్పుడు ఈ ఎన్నికల బరిలో లేవు.

సైన్యం మద్దతు ఉన్న పార్టీదే హవా!

మయన్మార్‌లో ప్రస్తుతం జరుగుతున్న ఎన్నికల్లో సైన్యం మద్దతు ఇచ్చే యూనియన్ సాలిడారిటీ అండ్ డెవలప్‌మెంట్ పార్టీ (యూఎస్‌డీపీ) బరిలో ఉంది. అయితే ఈ ఎన్నికల నిబంధనలన్నీ ఆ పార్టీకి లాభం చేకూర్చేలా, గెలిపించేలా సైన్యం తయారు చేసింది. ఇతర ప్రధాన పార్టీలు ఏవీ పోటీలో లేకపోవడంతో, ఆ పార్టీ గెలుపు దాదాపు ఖాయంగా కనిపిస్తోంది. దీనివల్ల ప్రస్తుత సైన్యాధిపతి మిన్ ఆంగ్ హ్లైంగ్ దేశానికి అధికారికంగా అధ్యక్షుడయ్యే అవకాశాలు ఎక్కువగా ఉన్నాయి. అంటే, ఎన్నికలు జరిగినా మళ్లీ సైనిక నాయకత్వమే అధికారంలోకి రాబోతోందని స్పష్టమవుతోంది.

నెత్తురోడుతున్న మయన్మార్

మయన్మార్‌లో ప్రస్తుత పరిస్థితులు అత్యంత దారుణంగా ఉన్నాయి. సైనిక పాలన మొదలైనప్పటి నుండి ఇప్పటివరకు సుమారు 22,000 మందిని రాజకీయ కారణాలతో జైల్లో పెట్టారు. సైన్యం జరిపిన దాడుల్లో 7,600 మందికి పైగా సామాన్య పౌరులు ప్రాణాలు కోల్పోయారు. ప్రాణాలు కాపాడుకోవడానికి దాదాపు 36 లక్షల మంది తమ ఇళ్లను వదిలి రోడ్డున పడ్డారు. ఇంత జరుగుతున్నా, అక్కడ స్వేచ్ఛగా మాట్లాడే పరిస్థితి లేదు. ఈ ఎన్నికలను ఎవరైనా విమర్శిస్తే వారికి కఠినమైన శిక్షలు విధిస్తున్నారు. వార్తా పత్రికలు, సోషల్ మీడియాపై కూడా సైన్యం కఠినమైన ఆంక్షలు విధించింది. అంటే ప్రజల గొంతు నొక్కి, భయం నీడలోనే ఈ ఎన్నికలను జరుపుతున్నారు.

రెండుగా చీలిపోయిన ప్రపంచం

మయన్మార్ విషయంలో ప్రపంచ దేశాలు రెండు గ్రూపులుగా విడిపోయాయి. అమెరికా, యూరప్ వంటి పశ్చిమ దేశాలు అక్కడ ప్రజాస్వామ్యం లేదని, ప్రజలపై హింస జరుగుతోందని మయన్మార్ సైన్యం మీద కఠినమైన ఆంక్షలు విధిస్తున్నాయి. కానీ, మయన్మార్‌కు పొరుగున ఉన్న చైనా, భారత్, థాయ్‌లాండ్ వంటి దేశాలు మాత్రం మరోలా ఆలోచిస్తున్నాయి. సరిహద్దుల్లో గొడవలు లేకుండా 'ప్రశాంతత' ఉండాలన్నా, వ్యాపారాలు సాగాలన్నా అక్కడ ఎవరికైనా అధికారం ఉండటం ముఖ్యమని భావిస్తూ.. ప్రస్తుత సైనిక ప్రభుత్వంతో సంబంధాలను కొనసాగిస్తున్నాయి.

శాంతి ఇంకా సుదూరమే!

నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం.. ఈ ఎన్నికల తర్వాత మయన్మార్‌లో గొడవలు తగ్గకపోగా, మరింత పెరిగే ప్రమాదం ఉంది. ఎందుకంటే, అసలైన ప్రజా నాయకులను పక్కన పెట్టి సైన్యం జరుపుతున్న ఈ ఎన్నికలపై ప్రజలకు ఏమాత్రం నమ్మకం లేదు. ప్రధాన పార్టీలేవీ బరిలో లేకపోవడంతో ఈ ఓటింగ్‌కు అసలు విలువే లేకుండా పోయింది. ఇది కేవలం అధికారాన్ని కాపాడుకోవడానికి సైన్యం ఆడుతున్న నాటకం మాత్రమేనని, దీనివల్ల మయన్మార్ ప్రజలకు ఇప్పుడప్పుడే ప్రశాంతత దొరికేలా లేదని విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు.