మడగాస్కర్, మొరాకోలో యువతా ఉద్యమాలు ఉధృతం – అవినీతి, అసమానతలపై ఆగ్రహం
ఆఫ్రికా ఖండంలోని మడగాస్కర్ మరియు మొరాకో దేశాల్లో యువత ఆధ్వర్యంలో జరుగుతున్న నిరసనలు రాజకీయ వాతావరణాన్ని కుదిపేశాయి. ప్రభుత్వ వైఫల్యాలు, అవినీతి, అసమాన ఆర్థిక వ్యవస్థ, మరియు తగిన ప్రజాసేవల లేమి పట్ల పెరుగుతున్న ఆగ్రహం వీటికి మూల కారణంగా ఉంది.
మడగాస్కర్ రాజధాని అంటాననరీవోలో “జెన్ జెడ్” తరానికి చెందిన వేలాది మంది యువత వీధుల్లోకి దిగారు. అధ్యక్షుడు ఆండ్రి రాజోయెలినా రాజీనామా చేయాలని వారు డిమాండ్ చేస్తున్నారు. మొదటగా నీరు, విద్యుత్ కొరతపై ప్రారంభమైన నిరసనలు క్రమంగా ప్రభుత్వ అవినీతి, బంధుప్రీతి, పాలనలో వైఫల్యాలపై వ్యతిరేక ధోరణిగా మారాయి. పోలీసులు మరియు నిరసనకారుల మధ్య ఘర్షణల్లో ఇప్పటివరకు 22 మంది ప్రాణాలు కోల్పోగా, పలువురు గాయపడ్డారు. పెరుగుతున్న ఒత్తిడి మధ్య ప్రధానమంత్రి క్రిస్టియన్ న్ట్సే ప్రభుత్వం రద్దయింది. కొత్తగా సైనికాధికారి జనరల్ రౌపిన్ జాఫిసాంబో ప్రధానమంత్రిగా నియమితులయ్యారు.
మరోవైపు మొరాకోలో కూడా యువత ఆధ్వర్యంలో భారీ నిరసనలు రాజధాని రబాట్ మరియు కాసాబ్లాంకా నగరాలను కుదిపేశాయి. 2030 ఫిఫా వరల్డ్కప్ కోసం ప్రభుత్వం విపరీతంగా ఖర్చు చేస్తుండగా ప్రజల ప్రాథమిక అవసరాలైన ఆరోగ్యం, విద్య, ఉపాధి వంటి రంగాలను నిర్లక్ష్యం చేస్తోందని యువత ఆరోపిస్తోంది. ఇప్పటివరకు జరిగిన ఘర్షణల్లో ముగ్గురు మరణించగా, 400 మందికి పైగా నిరసనకారులు అదుపులోకి తీసుకోబడ్డారు. సామాజిక సంక్షేమానికి ప్రాధాన్యత ఇచ్చి, ప్రాజెక్టులపై వ్యయాన్ని తగ్గించాలని వారు డిమాండ్ చేస్తున్నారు.
ఇరుదేశాల్లోనూ కనిపిస్తున్న ఈ అసాంతృప్తి యొక్క మూల కారణాలు దాదాపు ఒకటే — ప్రభుత్వాల పనితీరుపై ప్రజల నిరాశ, పెరుగుతున్న ఆర్థిక అసమానత, మరియు యువతలో సామాజిక మాధ్యమాల ప్రభావం. యువకులు సోషల్ మీడియా వేదికలను ఉపయోగించి నిరసనలను సమన్వయం చేసుకుంటూ, సమాచారాన్ని పంచుకుంటూ, పాలకులపై బాధ్యతను మోపుతున్నారు.
ఈ యువ ఉద్యమాలు రెండు ప్రభుత్వాలకు హెచ్చరికలుగా మారాయి. ప్రజల సమస్యలను నిర్లక్ష్యం చేస్తూ విలాస ప్రాజెక్టుల దారిలో నడిస్తే ఆగ్రహం మరింత ఉధృతమవుతుందని విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు. యువత మార్పు కోసం ముందుండగా, మడగాస్కర్ మరియు మొరాకో ప్రభుత్వాలు సార్థక సంస్కరణలు చేపట్టకపోతే ఈ నిరసనలు దీర్ఘకాల రాజకీయ తుఫానుగా మారే ప్రమాదం ఉందని నిపుణులు అంటున్నారు.