భారత్ లోని ఎలక్ట్రానిక్స్ తయారీ రంగానికి భారీ ఊతం

కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రతిష్టాత్మకంగా చేపట్టిన ఇఎమ్ సి (భారత ప్రభుత్వ మోడిఫైడ్ ఎలక్ట్రానిక్స్ మ్యానుఫ్యాక్చరింగ్ క్లస్టర్స్) 2.0 పథకం ద్వారా దేశంలో సుమారు 1.80 లక్షల ఉద్యోగాలు లభిస్తాయని అంచనా. ఈ పథకం కింద ఇప్పటివరకు 10 రాష్ట్రాల్లో ప్రాజెక్టులు ఆమోదం పొందాయి. భారతదేశంలో పటిష్టమైన ఎలక్ట్రానిక్స్ ఉత్పత్తి వ్యవస్థను నిర్మించడానికి మొత్తం రూ.1.46 లక్షల కోట్లకు పైగా పెట్టుబడులు వస్తాయని అధికారిక గణాంకాలు చెబుతున్నాయి.

పథకంలోని ముఖ్య ముఖ్యాంశాలు:

• ఎలక్ట్రానిక్స్ & ఐటీ మంత్రిత్వ శాఖ ఈ పథకాన్ని ఏప్రిల్ 2020లో నోటిఫై చేసింది.

• తయారీదారులకు పారిశ్రామిక ప్లాట్లు, ముందే నిర్మించిన ఫ్యాక్టరీ షెడ్లను ఈ పథకం అందిస్తుంది.

• ప్లగ్ అండ్ ప్లే విధానం ద్వారా కంపెనీలు సున్నా నుండి నిర్మాణాలు చేపట్టాల్సిన అవసరం లేకుండా, వెంటనే తమ కార్యకలాపాలను ప్రారంభించేలా ఈ సౌకర్యాలు తోడ్పడతాయి.

• ఇప్పటివరకు 11 ఎలక్ట్రానిక్స్ మ్యానుఫ్యాక్చరింగ్ క్లస్టర్లు, రెండు కామన్ ఫెసిలిటీ సెంటర్లకు ప్రభుత్వం ఆమోదం తెలిపింది. ఇవి సుమారు 4,400 ఎకరాల్లో విస్తరించి ఉన్నాయి.

అధ్యయన నివేదిక ఫలితాలు:

నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఫర్ మైక్రో, స్మాల్ అండ్ మీడియం ఎంటర్‌ప్రైజెస్ జరిపిన స్వతంత్ర అధ్యయనం ప్రకారం, ఈ క్లస్టర్లు సరఫరా వ్యవస్థను మెరుగుపరచడమే కాకుండా, రవాణా ఖర్చులను కూడా తగ్గిస్తున్నాయి. స్థానిక ప్రాంతాల్లో నైపుణ్యాభివృద్ధికి ప్రత్యక్ష, పరోక్ష ఉపాధి కల్పనకు ఈ పథకం ఎంతగానో దోహదపడుతోందని నివేదిక పేర్కొంది.

"ఈ అంచనా నివేదిక ఎలక్ట్రానిక్స్ మౌలిక సదుపాయాల వేగవంతమైన అభివృద్ధిని, ప్లగ్ అండ్ ప్లే సౌకర్యాల లభ్యతను, తక్కువ ఖర్చుతో కూడిన లాజిస్టిక్స్‌ను హైలైట్ చేస్తోంది." అని ఐటీ మంత్రిత్వ శాఖ పేర్కొంది. ఖచ్చితంగా, ప్రభుత్వం ఆమోదించిన 11 ఎలక్ట్రానిక్స్ మ్యానుఫ్యాక్చరింగ్ క్లస్టర్లు (ఇ ఎమ్ సి 2.0), 2 కామన్ ఫెసిలిటీ సెంటర్లు ప్రధానంగా 10 రాష్ట్రాల్లో విస్తరించి ఉన్నాయి. వీటి ద్వారా ఆయా ప్రాంతాల్లో పారిశ్రామికాభివృద్ధి వేగవంతం కానుంది.

ప్రాజెక్టులు ఉన్న రాష్ట్రాల జాబితా:

ఆంధ్రప్రదేశ్:

కొప్పర్తి (కడప), శ్రీసిటీ వంటి ప్రాంతాల్లో ప్రధాన క్లస్టర్లు ఉన్నాయి.

తెలంగాణ:

హైదరాబాద్ పరిసర ప్రాంతాల్లో ఎలక్ట్రానిక్స్ తయారీకి పెద్ద పీట వేస్తున్నారు.

కర్ణాటక:

ధార్వాడ్, హుబ్బళ్ళి ప్రాంతాల్లో క్లస్టర్ల ఏర్పాటు.

తమిళనాడు:

మొబైల్ ఫోన్లు, హార్డ్‌వేర్ తయారీలో అగ్రగామిగా ఉన్న ప్రాంతాలు.

మహారాష్ట్ర:

పూణే, ఔరంగాబాద్ (ఛత్రపతి శంభాజీనగర్) బెల్ట్‌లో విస్తరణ.

గుజరాత్:

సెమీకండక్టర్, ఎలక్ట్రానిక్స్ తయారీకి ప్రత్యేక ప్రాధాన్యత.

ఉత్తరప్రదేశ్:

నోయిడా, గ్రేటర్ నోయిడా ప్రాంతాలు మొబైల్ హబ్‌లుగా మారుతున్నాయి.

హర్యానా:

గురుగ్రామ్ పరిసర ప్రాంతాల్లో మౌలిక సదుపాయాల కల్పన.

ఒడిశా:

భువనేశ్వర్ సమీపంలో ఇన్ఫో వ్యాలీ వంటి ప్రాజెక్టులు.

ఉత్తరాఖండ్:

కాశీపూర్ వంటి ప్రాంతాల్లో చిన్న తరహా ఎలక్ట్రానిక్స్ తయారీ.

ఈ క్లస్టర్ల వల్ల కలిగే ప్రయోజనాలు:

మౌలిక సదుపాయాలైన రోడ్లు, విద్యుత్, నీటి సరఫరా, వ్యర్థాల నిర్వహణ ప్లాంట్లు అన్నీ ఒకే చోట సిద్ధంగా ఉంటాయి. కామన్ ఫెసిలిటీ సెంటర్లు ఏర్పాటు, ఇక్కడ ఉత్పత్తులను పరీక్షించే ల్యాబ్‌లు, శిక్షణ కేంద్రాలు ఉంటాయి, ఇవి చిన్న కంపెనీలకు చాలా ఉపయోగకరం. లోకల్ సప్లై చైన్ లో భాగంగా విడిభాగాల తయారీదారులు అసెంబ్లీ యూనిట్లు ఒకే చోట ఉండటం వల్ల రవాణా ఖర్చు తగ్గుతుంది.

మొత్తం ప్రాజెక్టు వ్యయం -

రూ. 5,226.49 కోట్లు

ప్రభుత్వ ఆర్థిక సహాయం -

రూ. 2,492.74 కోట్లు

కంపెనీల పెట్టుబడి ఒప్పందాలు

- 123 తయారీ కంపెనీల నుండి రూ. 1.13 లక్షల కోట్లు

ప్రస్తుత ఉపాధి -

ఇప్పటికే ఉత్పత్తి ప్రారంభించిన 9 యూనిట్ల ద్వారా 13,680 మందికి ఉపాధి లభిస్తుంది.

ప్రస్తుత పురోగతి:

ప్రస్తుతం ఆమోదించిన మొత్తం భూమి సుమారు 4,400 ఎకరాలు. ఇందులో 10% వైశాల్యాన్ని కేవలం 'రెడీ-మేడ్ ఫ్యాక్టరీ' భవనాలకే కేటాయించారు. దీనివల్ల విదేశీ కంపెనీలు లేదా స్టార్టప్‌లు కేవలం యంత్రాలను అమర్చుకుని వెంటనే ఉత్పత్తిని ప్రారంభించవచ్చు.