భారత్తో బంధం బలోపేతమే లక్ష్యం: బాలేంద్ర షా
నేపాల్ రాజకీయాల్లో పెను మార్పులు సంభవించిన తరుణంలో, ఆ దేశ నూతన ప్రధానమంత్రిగా బాధ్యతలు చేపట్టిన బాలేంద్ర షా భారత్తో సంబంధాల పట్ల తన సానుకూల దృక్పథాన్ని చాటుకున్నారు. శనివారం జరిగిన ఒక కార్యక్రమంలో ఆయన మాట్లాడుతూ, పొరుగు దేశమైన భారతదేశంతో కలిసి పనిచేసేందుకు తాను ఎంతో ఉత్సాహంగా ఉన్నానని ప్రకటించారు. శుక్రవారం ఆయన ప్రమాణ స్వీకారం చేసిన వెంటనే భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ఆయనకు శుభాకాంక్షలు తెలియజేయడం, దానికి ప్రతిస్పందనగా బాలేంద్ర షా ఈ వ్యాఖ్యలు చేయడం ఇరు దేశాల మధ్య దౌత్యపరమైన ప్రాధాన్యతను సంతరించుకుంది.
భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోడీ తన అభినందన సందేశంలో, నేపాల్తో ఉన్న చారిత్రక బంధాన్ని గుర్తుచేస్తూ, ఇరు దేశాల ప్రయోజనాల కోసం బాలేంద్ర షాతో కలిసి పనిచేయడానికి ఎదురుచూస్తున్నట్లు పేర్కొన్నారు. దీనికి బదులుగా నేపాల్ ప్రధానమంత్రి కార్యాలయం 'ఎక్స్’ వేదికగా స్పందిస్తూ, "ప్రధాని మోడీ గారూ, మీ ఆత్మీయ శుభాకాంక్షలకు ధన్యవాదాలు. మన రెండు దేశాల మధ్య ఉన్న బహుముఖ సంబంధాలను మరింత ముందుకు తీసుకెళ్లడానికి, మన ప్రజల ఉమ్మడి శ్రేయస్సు కోసం మీతో సన్నిహితంగా పనిచేయాలని నేను ఆకాంక్షిస్తున్నాను" అని పేర్కొంది.
నేపాల్లో గత కొంతకాలంగా కొనసాగుతున్న రాజకీయ అస్థిరత తర్వాత బాలేంద్ర షా పగ్గాలు చేపట్టారు. గత ఏడాది సెప్టెంబర్లో కేపీ శర్మ ఓలీ నేతృత్వంలోని సంకీర్ణ ప్రభుత్వం పతనమైన సంగతి తెలిసిందే. అవినీతి, బంధుప్రీతి, సోషల్ మీడియాపై నిషేధానికి వ్యతిరేకంగా నేపాల్ యువత (జెన్-జీ) పెద్ద ఎత్తున నిరసనలు చేపట్టారు. ఈ పోరాటం తీవ్ర హింసాకాండకు దారితీయడంతో పాత ప్రభుత్వం గద్దె దిగాల్సి వచ్చింది. ఆ ప్రజాస్వామ్య పోరాట ఫలితంగా ఎన్నికైన మొదటి ప్రధానిగా బాలేంద్ర షా చరిత్ర సృష్టించారు.
భారతదేశానికి వ్యూహాత్మకంగా నేపాల్ ఎంతో కీలకమైన దేశం. హిమాలయ ప్రాంతంలో భద్రత, శాంతి పరిరక్షణలో నేపాల్ పాత్ర విస్మరించలేనిది. అలాగే, నేపాల్ ఒక భూపరివేష్టిత దేశం కావడంతో, సముద్ర మార్గం ద్వారా వాణిజ్యం నిర్వహించుకోవడానికి భారత్పైనే పూర్తిగా ఆధారపడుతుంది. నిత్యావసర వస్తువులు, ఇంధనం, ఇతర సేవల రవాణాకు భారత్ అందించే సహకారం నేపాల్ ఆర్థిక వ్యవస్థకు వెన్నెముక వంటిది. ఈ నేపథ్యంలో ఇరు దేశాల మధ్య సఖ్యత రెండు దేశాల అభివృద్ధికి అత్యంత ఆవశ్యకం.
బాలేంద్ర షా రాకతో భారత్-నేపాల్ సంబంధాల్లో కొత్త అధ్యాయం మొదలవుతుందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా యువత ఆకాంక్షలకు ప్రతిరూపంగా నిలిచిన షా, పాత తరం రాజకీయ విభేదాలను పక్కన పెట్టి, ఆర్థికాభివృద్ధి, సాంకేతిక సహకారంపై దృష్టి సారిస్తారని భావిస్తున్నారు. జలవనరులు, కనెక్టివిటీ ప్రాజెక్టులు, పర్యాటక రంగాల్లో భారత్ పెట్టుబడులు నేపాల్ను అభివృద్ధి పథంలో నడిపించే అవకాశం ఉంది.
మొత్తానికి, దక్షిణ ఆసియా రాజకీయాల్లో నేపాల్ కీలక మలుపులో ఉంది. బాలేంద్ర షా నాయకత్వంలో నేపాల్ తన అంతర్గత సమస్యలను అధిగమిస్తూనే, భారత్తో ఉన్న 'రోటీ-బేటీ' బంధాన్ని మరింత బలోపేతం చేసుకుంటుందని ఈ తాజా పరిణామాలు సూచిస్తున్నాయి. సామాన్య ప్రజల జీవన ప్రమాణాలు మెరుగుపరచడమే లక్ష్యంగా ఇరు దేశాల ప్రధానులు ముందుకు సాగాలని నిర్ణయించుకోవడం ఒక శుభపరిణామం.