భారతీయ ఉపాధ్యాయురాలికి 'గ్లోబల్ టీచర్' పురస్కారం

దుబాయ్‌లో జరిగిన 'వరల్డ్ గవర్నమెంట్ సమ్మిట్'లో భారతీయ ఉపాధ్యాయురాలు, సామాజిక కార్యకర్త రూబుల్ నాగికి ప్రతిష్టాత్మకమైన 'గ్లోబల్ టీచర్ ప్రైజ్ 2026' లభించింది. దుబాయ్ యువరాజు షేక్ హమ్దాన్ బిన్ మహమ్మద్ బిన్ రషీద్ అల్ మక్తూమ్ చేతుల మీదుగా ఆమె ఈ పురస్కారాన్ని అందుకున్నారు. జెమ్స్ ఎడ్యుకేషన్, వార్కీ ఫౌండేషన్, యునెస్కో సంయుక్తంగా అందజేసే ఈ అవార్డు కింద ఆమెకు ఒక మిలియన్ డాలర్ల (భారత కరెన్సీలో సుమారు రూ.8.4 కోట్లు) నగదు బహుమతి లభించింది.

ఎవరీ రూబుల్ నాగి?

రూబుల్ నాగి గత 24 ఏళ్లుగా అణగారిన వర్గాల పిల్లల విద్యాభివృద్ధి కోసం కృషి చేస్తున్నారు. కేవలం 30 మంది పిల్లలతో ఒక చిన్న వర్క్‌షాప్‌గా ప్రారంభమైన ఆమె ప్రయాణం, నేడు లక్షలాది మంది జీవితాల్లో వెలుగులు నింపుతోంది. తరగతి గదులకే పరిమితం కాకుండా, కళను ఒక శక్తివంతమైన బోధనా సాధనంగా మలిచిన ఘనత ఆమెది. 139 దేశాల నుండి వచ్చిన 5,000 కంటే ఎక్కువ నామినేషన్లలో ఆమె ఈ అత్యున్నత గౌరవానికి ఎంపికయ్యారు.

గోడలే తరగతి గదులుగా..

రూబుల్ నాగి ప్రయోగించిన 'లివింగ్ వాల్స్ ఆఫ్ లెర్నింగ్' విధానం ప్రపంచవ్యాప్త ప్రశంసలు పొందింది. మురికివాడలు, వెనుకబడిన గ్రామాల్లోని పాడుబడిన గోడలపై రంగుల చిత్రాల ద్వారా అక్షరాలు, గణితం, సైన్స్, ప్రజారోగ్య పాఠాలను చిత్రీకరించారు. ఈ గోడలే పేద పిల్లలకు బహిరంగ తరగతి గదులుగా మారి, చదువుపై వారిలో ఆసక్తిని కలిగించాయి.

లక్షలాది మందికి చదువు

గత రెండు దశాబ్దాలలో ఆమె చేసిన కృషి వల్ల సుమారు 10 లక్షల మంది చిన్నారులు తిరిగి విద్యా వ్యవస్థలోకి ప్రవేశించారు. పాఠశాలలకు వెళ్లని పిల్లలను గుర్తించి, వారిని ప్రాథమికంగా చదువుకు అలవాటు చేసి, క్రమంగా బడిలో చేర్పించడం ఆమె లక్ష్యం. దీనివల్ల ఆయా ప్రాంతాల్లో పాఠశాలల నుంచి మధ్యలో తప్పుకునే విద్యార్థుల సంఖ్య (డ్రాపౌట్స్) 50 శాతానికి పైగా తగ్గింది.

ఆర్ట్ ఫౌండేషన్ విస్తరణ

ఆమె స్థాపించిన ‘రూబుల్ నాగి ఆర్ట్ ఫౌండేషన్’ దేశవ్యాప్తంగా 800కు పైగా విద్యా కేంద్రాలను నడుపుతోంది. సుమారు 100 వెనుకబడిన కాలనీలు, గ్రామాల్లో ఈ కేంద్రాలు పిల్లలకు సురక్షితమైన విద్యా వాతావరణాన్ని అందిస్తున్నాయి. ఇక్కడ కేవలం చదువు మాత్రమే కాకుండా, పిల్లలకు మానసిక మద్దతు, సృజనాత్మక కార్యకలాపాలను కూడా అందజేస్తున్నారు.

ఉపాధ్యాయుల శిక్షణ

రూబుల్ నాగి కేవలం పిల్లలకే కాకుండా, ఉపాధ్యాయులను తీర్చిదిద్దడంలోనూ కీలక పాత్ర పోషించారు. ఇప్పటివరకు ఆమె 600 మందికి పైగా ఉపాధ్యాయులు, వాలంటీర్లకు శిక్షణ ఇచ్చారు. పిల్లల విద్యా, సామాజిక, ఆర్థిక అవసరాలకు అనుగుణంగా విద్యా బోధన ఎలా ఉండాలో ఆమె ఒక మోడల్‌ను రూపొందించి, దానిని విజయవంతంగా అమలు చేస్తున్నారు.

మురికివాడల గోడలపై జ్ఞాన కిరణాలు

పౌర ఆరోగ్యం, పరిశుభ్రత, పర్యావరణ పరిరక్షణ వంటి కీలక అంశాలను ఆమె గోడలపై కుడ్యచిత్రాల రూపంలో చిత్రీకరించారు. ఈ చిత్రాలు చదువు రాని వారికి కూడా సులభంగా అర్థమవుతూ, సామాజిక మార్పుకు దోహదపడుతున్నాయి. పాడుబడ్డ గోడలను జ్ఞాన కేంద్రాలుగా మార్చిన ఆమె సృజనాత్మకతకు అంతర్జాతీయ సమాజం ఫిదా అయ్యింది.

యునెస్కో, ప్రముఖుల ప్రశంసలు

వార్కీ ఫౌండేషన్ వ్యవస్థాపకుడు సన్నీ వార్కీ మాట్లాడుతూ, రూబుల్ నాగి ప్రతి బిడ్డలోని సామర్థ్యాన్ని నమ్మే గొప్ప ఉపాధ్యాయురాలని కొనియాడారు. యునెస్కో విద్యా విభాగం అసిస్టెంట్ డైరెక్టర్ జనరల్ స్టెఫానియా జియానిని కూడా ఉపాధ్యాయులు సమాజాన్ని ఎలా మార్చగలరో రూబుల్ నిరూపించారని ప్రశంసించారు. ఇప్పటివరకు గ్లోబల్ టీచర్ ప్రైజ్ అందుకున్న 10వ వ్యక్తిగా ఆమె చరిత్ర సృష్టించారు.

రూబుల్ నాగి భావోద్వేగ స్పందన

పురస్కారాన్ని అందుకున్న అనంతరం రూబుల్ నాగి మాట్లాడుతూ.. 'ఈ గౌరవం నాకు, నా దేశానికి దక్కిన అరుదైన గుర్తింపు. భారతదేశంలోని ప్రతి బిడ్డ పాఠశాలకు వెళ్లాలనే నా కల సాకారం అయ్యే వరకు నా పోరాటం కొనసాగుతుంది. ఈ ప్రయాణంలో నేను వేసిన ప్రతి అడుగు నాలో సరికొత్త ఆశలను చిగురింపజేసింది' అని వ్యాఖ్యానించారు. తన 24 ఏళ్ల సుదీర్ఘ కృషికి నేడు అంతర్జాతీయ వేదికపై సరైన గుర్తింపు లభించిందని ఆమె ఈ సందర్భంగా హర్షం వ్యక్తం చేశారు.

మరోవైపు అవార్డు ద్వారా లభించిన ఒక మిలియన్ డాలర్ల బహుమతి మొత్తాన్ని పేద యువత కోసం వెచ్చించనున్నట్లు రూబుల్ ప్రకటించారు. ఈ నిధులతో ఒక ఒకేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్‌ని స్థాపించి, అక్కడ ఉచితంగా వృత్తి నైపుణ్యాలు, డిజిటల్ అక్షరాస్యతలో శిక్షణ ఇవ్వనున్నట్లు తెలిపారు. తద్వారా లక్షలాది మంది పేద యువతకు ఉపాధి అవకాశాలు కల్పించడమే తన తదుపరి లక్ష్యమని ఆమె స్పష్టం చేశారు.