బీఆర్ఎస్ హయాంలో నదీజలాలపై తెలంగాణకు తీవ్ర అన్యాయం: సీఎం రేవంత్
తెలంగాణలో నదీజలాల వినియోగం, సాగునీటి ప్రాజెక్టుల విషయంలో గత బీఆర్ఎస్ ప్రభుత్వం రాష్ట్రానికి తీవ్ర అన్యాయం చేసిందని ముఖ్యమంత్రి ఏ. రేవంత్ రెడ్డి తీవ్ర స్థాయిలో ఆరోపించారు. ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ కాలంలో జరిగిన అన్యాయానికి మించిన అన్యాయం బీఆర్ఎస్ పాలనలో జరిగిందని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు. ఈ నేపథ్యంలోనే తన ముందున్న సీఎం కేసీఆర్, అప్పటి సాగునీటి శాఖ మంత్రి టి. హరీశ్ రావులపై తీవ్ర వ్యాఖ్యలు చేస్తూ, నదీజలాల విషయంలో చేసిన అన్యాయానికి వారిని ఉరి వేసినా తప్పు కాదు అని అన్నారు.
శాసనసభ సమావేశాల నేపథ్యంలో నదీజల సమస్యలపై కాంగ్రెస్ పార్టీ నేతలకు సాగునీటి మంత్రి ఎన్. ఉత్తమ్ కుమార్ రెడ్డి నిర్వహించిన పవర్పాయింట్ ప్రజెంటేషన్ సందర్భంగా ముఖ్యమంత్రి ఈ వ్యాఖ్యలు చేశారు.
కాళోజీ మాటలను గుర్తుచేసిన సీఎం
ఈ సందర్భంగా ఆయన ప్రజాకవి, ఉద్యమకారుడు కాళోజీ నారాయణరావు మాటలను ప్రస్తావిస్తూ, “మనను దోచుకునే బయటి వారిని తరిమికొడతాం, మన ప్రాంతానికి చెందినవారే మనను దోచుకుంటే బతికుండగానే పాతిపెడతాం” అన్న భావనను గుర్తు చేశారు. అదే మాటలు కేసీఆర్, హరీశ్ రావులకు వర్తిస్తాయని అన్నారు. తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడటానికి ప్రధాన కారణం ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్లో జరిగిన అన్యాయమేనని, అయితే బీఆర్ఎస్ పాలనలో కృష్ణా, గోదావరి నదీజలాల వినియోగం, నిధుల కేటాయింపుల్లో రాష్ట్రానికి మరింత నష్టం జరిగిందని రేవంత్ రెడ్డి ఆరోపించారు. కేసీఆర్, హరీశ్ రావులు తెలంగాణకు “పెద్ద శత్రువులుగా” మారారని, వారు ఉమ్మడి రాష్ట్రంలో తెలంగాణ ఏర్పాటుకు వ్యతిరేకంగా మాట్లాడిన అప్పటి సీఎం ఎన్. కిరణ్ కుమార్ రెడ్డి వైఖరినే ప్రతిబింబించారని అన్నారు.
కాసబ్ విచారణతో పోలిక
నదీ జలాల విషయంలో తెలంగాణకు చేసిన ద్రోహానికి వారిని ఉరితీయాలన్న తన మాటలను సమర్థిస్తూనే, భారత్ ప్రజాస్వామ్య దేశమని, 26/11 ఉగ్రదాడి నిందితుడు అజ్మల్ కసబ్కే సుదీర్ఘ న్యాయ ప్రక్రియ తర్వాతే ఉరిశిక్ష అమలయ్యిందని గుర్తు చేశారు. కసబ్కే ఇన్ని న్యాయ అవకాశాలు ఉంటే, కేసీఆర్కు ఇంకెన్ని ఉంటాయో ఊహించండి. పైగా వారు సంపాదించిన డబ్బుతో మంచి న్యాయవాదులను కూడా పెట్టుకోగలరు అని సీఎం వ్యాఖ్యానించారు.
ప్రాజెక్టుల వ్యయంపై విమర్శలు
నదీజలాల అంశంపై శాసనసభలో చర్చకు రావాలని కేసీఆర్ను ముఖ్యమంత్రి ఆహ్వానించారు. ఆయన సూచనలు వినేందుకు ప్రభుత్వం సిద్ధంగా ఉందని, సభలో బీఆర్ఎస్ అధ్యక్షుడిగా కేసీఆర్కు తగిన గౌరవం ఇస్తామని భరోసా ఇచ్చారు. అయితే, 2023లో అధికారాన్ని కోల్పోయిన తర్వాత కేసీఆర్ శాసనసభకు దూరంగా ఉంటున్నారని, ఈ ఆహ్వానం ఆయనపై పరోక్ష విమర్శగా మారిందని రాజకీయ వర్గాలు భావిస్తున్నాయి.
సాగునీటి ప్రాజెక్టుల అమలులో బీఆర్ఎస్ ప్రభుత్వం తీవ్ర జాప్యం చేసిందని, పార్టీ మనుగడ కోసం కేసీఆర్ తప్పుడు ప్రచారం చేస్తున్నారని రేవంత్ రెడ్డి ఆరోపించారు. పాలమూరు, రంగారెడ్డి లిఫ్ట్ ఇరిగేషన్ ప్రాజెక్టు వ్యయం మొదట రూ.30 వేల కోట్లుగా ఉండగా, కాంట్రాక్టర్లకు లాభం చేకూర్చేందుకు దాన్ని రూ.80 వేల కోట్లకు పెంచారని సీఎం విమర్శించారు. అలాగే, కాళేశ్వరం ప్రాజెక్టు డిజైన్ మార్పులు, మేడిగడ్డకు షిఫ్ట్ చేయడం వల్ల వ్యయం రూ.1.40 లక్షల కోట్లకు పెరిగిందని సీఎం అన్నారు. పాలమూరు, రంగారెడ్డి ప్రాజెక్టుకు డీపీఆర్ లేకుండానే ప్రారంభించారని కూడా ఆరోపించారు.
ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ ప్రధాన కార్యదర్శి ఆదిత్యనాథ్ దాస్ను సాగునీటి సలహాదారుగా నియమించడంపై బీఆర్ఎస్ అభ్యంతరం వ్యక్తం చేయడాన్ని సీఎం తప్పుబట్టారు. ఉమ్మడి రాష్ట్ర కాలంలో తెలంగాణ ప్రాజెక్టులను ఆయనే పర్యవేక్షించారని చెప్పారు. ఇటీవల కేంద్ర ప్రభుత్వం పాలమూరు, రంగారెడ్డి ప్రాజెక్టు డీపీఆర్ను తిరిగి పంపించిందని, ఆ విషయంలో రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఒత్తిడి చేయలేదని కేసీఆర్ చేసిన ఆరోపణలను కూడా రేవంత్ రెడ్డి ఖండించారు.
కేసీఆర్కు అసెంబ్లీ సవాల్
ముఖ్యమంత్రి వ్యాఖ్యలపై బీఆర్ఎస్ నుంచి తీవ్ర ప్రతిస్పందన వచ్చింది. మాజీ ఎమ్మెల్యే ఎస్. నిరంజన్ రెడ్డి మాట్లాడుతూ, ఒకవైపు కేసీఆర్ను శాసనసభకు రావాలని ఆహ్వానిస్తూ, మరోవైపు ఆయనతో పాటు హరీశ్ రావు మరణాన్ని కోరేలా వ్యాఖ్యలు చేయడం ద్వంద్వ వైఖరని విమర్శించారు. కాంగ్రెస్ పార్టీ ఎప్పుడూ తెలంగాణ ప్రయోజనాలను దెబ్బతీసిందని ఆయన ఆరోపించారు.
కృష్ణా జలాల విషయాన్ని ప్రస్తావించిన ముఖ్యమంత్రి, ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి మొత్తం 811 టీఎంసీల నీటిని కేటాయించారని గుర్తుచేశారు. రాష్ట్ర విభజన అనంతరం ఏపీకి 512 టీఎంసీలు, తెలంగాణకు 299 టీఎంసీలకు అప్పటి ప్రభుత్వం అంగీకరించిందన్నారు. అయితే అంతర్జాతీయ నదీ జల వివాదాల ఒప్పందాల ప్రకారం నది పరీవాహక ప్రాంతం ఆధారంగా తెలంగాణకు 71 శాతం, ఆంధ్రప్రదేశ్కు 29 శాతం మేర నీటి వాటా రావాల్సి ఉండగా, గత ప్రభుత్వం హయాంలో దీనికి విరుద్ధంగా ఏపీకి 66 శాతం, తెలంగాణకు కేవలం 34 శాతం నీటికి అంగీకరించారని సీఎం విమర్శించారు.
పాలమూరు, రంగారెడ్డి ప్రాజెక్టుకు నీటిని తీసుకునే పాయింటును జూరాల నుంచి శ్రీశైలం బ్యాక్వాటర్కు మార్చడం వల్ల తెలంగాణకు తీవ్ర నష్టం జరిగిందన్నారు. ప్రస్తుతం ఆంధ్రప్రదేశ్ 13 టీఎంసీల నీటిని తరలిస్తుంటే, తెలంగాణ మాత్రం కేవలం 2.5 టీఎంసీలను మాత్రమే తీసుకోగలుగుతోందని సీఎం తెలిపారు. ప్రాజెక్టు మార్పుతో లిఫ్టులు, పంపులు పెరిగాయే తప్ప, ఆశించిన ప్రయోజనం దక్కలేదన్నారు. అంతేకాకుండా, శ్రీశైలం బ్యాక్వాటర్ నుంచి కనీసం 2.5 టీఎంసీల నీటిని తరలించే మౌలిక వసతులు కూడా తెలంగాణకు లేవని సీఎం పేర్కొన్నారు.
శాసనసభలో పూర్తి వివరాలు వెల్లడిస్తామని చెప్పిన ముఖ్యమంత్రి, పాలమూరు, రంగారెడ్డి ఎత్తిపోతల పథకానికి ఏడేళ్లపాటు అసలు డీపీఆర్ సమర్పించకుండానే సుమారు రూ.27 వేల కోట్లు ఖర్చు చేశారని ఆరోపించారు. డీపీఆర్ లేకపోవడంతో పర్యావరణ అనుమతులు కూడా రాలేదని, అనుమతులు లేకుండానే నిర్మాణాలు చేపట్టారని చెప్పారు. దీనిపై న్యాయస్థానాల్లో కేసులు దాఖలయ్యాయని సీఎం గుర్తుచేశారు.
ఈ పరిస్థితుల్లో అప్పటి ప్రభుత్వం ఈ ప్రాజెక్టు సాగునీటి పథకం కాదని, 7.15 టీఎంసీల సామర్థ్యంతో తాగునీటి అవసరాల కోసమే నిర్మిస్తున్నామని సుప్రీంకోర్టులో అఫిడవిట్ సమర్పించిందని సీఎం వెల్లడించారు. తెలంగాణ నీటి హక్కులను దక్కించుకునేందుకు గతంలోనే వివిధ వేదికలపై రాష్ట్ర వాదనను బలంగా వినిపించాల్సి ఉండగా, అప్పటి పాలకులు ఆ బాధ్యత నిర్వర్తించలేదని ఆయన విమర్శించారు.
మొత్తంగా, నదీజలాల అంశం తెలంగాణ రాజకీయాల్లో మరోసారి తీవ్ర వాగ్వాదానికి దారితీసింది. ముఖ్యమంత్రి చేసిన వ్యాఖ్యలు రాజకీయంగా పెద్ద దుమారం రేపగా, రాబోయే రోజుల్లో ఈ అంశంపై శాసనసభలోనూ, బయట కూడా తీవ్ర చర్చ కొనసాగనుంది.