నవంబర్ 11న దేశవ్యాప్త ‘సర్’పై సుప్రీంకోర్టు విచారణ

భారత ఎన్నికల సంఘం దేశవ్యాప్తంగా చేపట్టిన ఓటర్ల జాబితా ప్రత్యేక సమగ్ర సవరణ (స్పెషల్ ఇంటెన్సివ్ రివిజన్-సర్) ప్రక్రియను సవాలు చేస్తూ దాఖలైన పిటిషన్లపై నవంబర్ 11న అత్యవసరంగా విచారణ చేపట్టడానికి సుప్రీంకోర్టు శుక్రవారం అంగీకరించింది. జస్టిస్ సూర్య కాంత్, జస్టిస్ జాయ్ మాల్య బాగ్చిలతో కూడిన ధర్మాసనం ఈ పిటిషన్లను విచారించనుంది.

పిటిషనర్ల తరఫున హాజరైన అడ్వకేట్ ప్రశాంత్ భూషణ్ (ఎన్జీఓ 'అసోసియేషన్ ఫర్ డెమోక్రటిక్ రిఫార్మ్స్' తరఫున) ఈ అంశం ప్రజాస్వామ్య మూలాలకు సంబంధించినదని, అలాగే సర్ ప్రక్రియ ఇప్పటికే పలు రాష్ట్రాల్లో మొదలైందని పేర్కొంటూ అత్యవసర విచారణ కోరారు. దీంతో నవంబర్ 11 నుంచి అనేక ముఖ్యమైన కేసులు విచారణకు జాబితాలో ఉన్నప్పటికీ, సర్ కేసులను విచారించేందుకు ఇతర కేసుల విచారణను సర్దుబాటు చేస్తామని ధర్మాసనం తెలిపింది.

తమిళనాడులో ఎన్నికల సంఘం చేపట్టిన స‌ర్‌ ప్రక్రియను సవాలు చేస్తూ ద్రవిడ మున్నేట్ర కజగం (డీఎంకే) దాఖలు చేసిన పిటిషన్‌ను కూడా సుప్రీంకోర్టు నవంబర్ 11నే విచారించనుంది. ఈ స‌ర్‌ ప్రక్రియ రాజ్యాంగ విరుద్ధమని, ఏకపక్షంగా ఉందని, ఇది పౌరుల ప్రజాస్వామ్య హక్కులకు ముప్పు కలిగిస్తుందని డీఎంకే పిటిషన్‌లో పేర్కొంది.

బీహార్ స‌ర్‌ వివాదం- ఈసీ వాదనలు

సర్ ప్రక్రియ చట్టబద్ధతను సవాలు చేస్తూ దాఖలైన పిటిషన్లను సుప్రీంకోర్టు ఇప్పటికే విచారిస్తోంది. ఈ కేసులో ఎన్నికల సంఘం బీహార్ సర్ ప్రక్రియను గట్టిగా సమర్థించుకుంది. బీహార్‌లో చేపట్టిన సర్ ప్రక్రియ "ఖచ్చితమైనది" అని ఈసీ పేర్కొంది. పిటిషనర్ రాజకీయ పార్టీలు, ఎన్జీఓలు ఈ ప్రక్రియను అపఖ్యాతి పాలు చేసేందుకు "తప్పుడు ఆరోపణలు" చేయడానికి మాత్రమే పరిమితమయ్యారని కోర్టుకు తెలిపింది.

తుది ఓటర్ల జాబితా ప్రచురించినప్పటి నుండి పేరు తొలగింపుపై ఒక్క ఓటరు కూడా అప్పీల్ దాఖలు చేయలేదని ఈసీ స్పష్టం చేసింది. సర్ కారణంగా బీహార్‌లో ముస్లిం ఓటర్లను అసమంజసంగా తొలగించారనే పిటిషనర్ల ఆరోపణను ఎన్నికల సంఘం ఖండించింది.

సర్ ప్రక్రియకు ముందు బీహార్‌లో మొత్తం ఓటర్ల సంఖ్య 7.89 కోట్లుగా ఉండేది. సర్ తర్వాత ప్రచురించిన తుది ఓటర్ల జాబితాలో ఆ సంఖ్య 47 లక్షలు తగ్గి 7.42 కోట్లుగా నమోదైంది. ఆగస్టు 1న విడుదల చేసిన ముసాయిదా జాబితాలో (డ్రాఫ్ట్) 7.24 కోట్ల ఓటర్లు ఉండేవారు. చనిపోవడం, వలస వెళ్లడం, నకిలీ ఓటర్లు వంటి వివిధ కారణాల వల్ల అప్పుడు 65 లక్షల ఓటర్ల పేర్లను తొలగించారు. తుది జాబితాలో 21.53 లక్షల కొత్త ఓటర్లను చేర్చగా, 3.66 లక్షల పేర్లను తొలగించారు. దీంతో ముసాయిదా జాబితా (7.24 కోట్లు)తో పోలిస్తే తుది జాబితాలో నికరంగా 17.87 లక్షల ఓటర్లు పెరిగారు.

243 అసెంబ్లీ స్థానాలున్న బీహార్‌లో గురువారం 121 స్థానాలకు తొలిదశ ఎన్నికలు పూర్తయ్యాయి. మిగిలిన 122 స్థానాలకు నవంబర్ 11న పోలింగ్ జరగనుంది. నవంబర్ 14న ఓట్ల లెక్కింపు ఉంటుంది. కాగా సుప్రీంకోర్టు ఈ కీలకమైన సర్ అంశంపై నవంబర్ 11న ఏం తీర్పు ఇస్తుందనేది దేశవ్యాప్తంగా ఆసక్తి రేకెత్తిస్తోంది.

అసలేంటి ‘సర్’.. ఎందుకీ వివాదం?

ఎన్నికల సంఘం చేపట్టిన ఈ 'స్పెషల్ ఇంటెన్సివ్ రివిజన్ (సర్)' అనేది దేశంలోని ఓటర్ల జాబితాను సమగ్రంగా, ఇంటింటికీ వెళ్లి పరిశీలించి సవరించడం కోసం ఉద్దేశించిన ఒక ప్రత్యేక ప్రక్రియ. ఇందులో మరణించిన వారు, వలసవెళ్లిన వారు, డూప్లికేట్ పేర్లు తొలగించడం, కొత్తగా 18 ఏళ్లు నిండిన యువ ఓటర్లను చేర్చడం జరుగుతుంది. ఈ ప్రక్రియ చట్టబద్ధమే అయినా, రాజకీయ పార్టీలు దాని అమలుపై అభ్యంతరం వ్యక్తం చేస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా బీహార్‌లో జరిగిన సర్ తర్వాత ఓటర్ల సంఖ్య సుమారు 47 లక్షల వరకు తగ్గడంతో, కొన్ని పార్టీలు, సంస్థలు “ముస్లిం ఓటర్లు ఎక్కువగా తొలగించబడ్డారు” అని ఆరోపించాయి. అయితే ఎన్నికల కమిషన్ “మరణాలు, వలసలు, డూప్లికేట్” కారణంగానే తొలగింపులు జరిగాయని, ఎటువంటి వివక్షలేదని తెలిపింది. ఫలితంగా ఈ విషయం ఇప్పుడు సుప్రీంకోర్టు పరిశీలనలో ఉంది. మొత్తంగా చూస్తే, దేశవ్యాప్తంగా సర్ చేపట్టాలనే ఆలోచన మంచిదే, కానీ అది పారదర్శకంగా, రాజకీయ ప్రభావం లేకుండా, ప్రజా భాగస్వామ్యంతో జరిగితేనే ప్రజాస్వామ్యానికి ఉపయోగం ఉంటుంది, లేకపోతే ఇది ఓటర్ల నమ్మకాన్ని, ప్రజాస్వామ్య పునాదులను దెబ్బతీయవచ్చు.