డిజిటల్ జనగణన దిశగా తొలి అడుగు:

భారతదేశ చరిత్రలో సరికొత్త అధ్యాయానికి తెరలేపుతూ 'జనగణన 2027' ప్రక్రియ అధికారికంగా ప్రారంభమైంది. శుక్రవారం న్యూఢిల్లీలోని తన నివాసంలో లోక్‌సభ స్పీకర్ ఓం బిర్లా స్వయంగా ఆన్‌లైన్ ద్వారా తన వివరాలను నమోదు చేసుకున్నారు. భారత రిజిస్ట్రార్ జనరల్ మృత్యుంజయ్ కుమార్ నారాయణ్ సమక్షంలో ఈ ప్రక్రియను పూర్తి చేసిన బిర్లా, డిజిటల్ జనగణన అనేది అత్యంత సురక్షితమైనది, ఖచ్చితమైనది, వినియోగదారులకు సులభతరమైనది అని కొనియాడారు. సాంకేతికతను ఉపయోగించుకోవడం ద్వారా దేశాభివృద్ధికి అవసరమైన గణాంకాలను వేగంగా సేకరించవచ్చని ఆయన ఆశాభావం వ్యక్తం చేశారు.

స్వయం నమోదు ప్రక్రియ, స్పీకర్ పిలుపు

ఈ సందర్భంగా ఎక్స్ (ట్విట్టర్) వేదికగా స్పందించిన ఓం బిర్లా, ప్రతి పౌరుడు ఈ జాతీయ యజ్ఞంలో భాగస్వామి కావాలని పిలుపునిచ్చారు. "జనగణన 2027 మొదటి దశ అధికారికంగా ప్రారంభమైంది. నేను నా నివాసంలో సెల్ఫ్-ఎన్యుమరేషన్ పూర్తి చేశాను" అని పేర్కొన్నారు. వివిధ రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలలో ఈ నమోదు గడువు వేర్వేరుగా ఉంటుందని, ప్రజలు 'http:e.census.gov.in' అనే అధికారిక పోర్టల్‌ను సందర్శించి తమ వివరాలను నమోదు చేసుకోవాలని కోరారు. 'జనగణన నుంచి జనకల్యాణం' అనే నినాదంతో బలమైన, సంపన్నమైన భారతదేశాన్ని నిర్మించడానికి పౌరుల సహకారం ఎంతో అవసరమని ఆయన ఉద్ఘాటించారు.

తొలిసారిగా పూర్తిస్థాయి డిజిటల్ విధానం

భారత జనగణన చరిత్రలో తొలిసారిగా ఈ ప్రక్రియను పూర్తిగా డిజిటల్ పద్ధతిలో నిర్వహిస్తున్నారు. గతంలో కాగితం, పెన్ను ఉపయోగించి సేకరించే వివరాలను ఇప్పుడు ప్రత్యేకంగా రూపొందించిన మొబైల్ అప్లికేషన్ ద్వారా సేకరిస్తారు. బుధవారం నుంచి ఢిల్లీలోని ఎన్‌డిఎంసి, ఢిల్లీ కాంట్ ప్రాంతాలతో పాటు ఎనిమిది రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల్లో ఈ ప్రక్రియ ప్రారంభమైంది. పౌరులు తమ వివరాలను స్వయంగా ఆన్‌లైన్‌లో సమర్పించేందుకు వీలుగా 15 రోజుల పాటు సెల్ఫ్-ఎన్యుమరేషన్ విండోను అందుబాటులో ఉంచారు. ఇది సామాన్యులకు ఇంటి నుంచే తమ వివరాలను నమోదు చేసుకునే వెసులుబాటును కల్పిస్తుంది.

రెండు దశల్లో జనగణన నిర్వహణ

జనగణన 2027ను ప్రభుత్వం రెండు ప్రధాన దశల్లో నిర్వహిస్తోంది. మొదటి దశలో 'హౌస్ లిస్టింగ్' (ఇళ్ల జాబితా తయారీ), 'హౌసింగ్ సెన్సస్' (గృహ గణన) జరుగుతాయి. రెండో దశలో అసలైన జనాభా గణన చేపడతారు. ఏప్రిల్ 16 నుంచి హౌస్ లిస్టింగ్ ప్రక్రియ దేశవ్యాప్తంగా వ్యవస్థీకృతంగా ప్రారంభం కానుంది. ఇందులో భాగంగా దేశంలోని ప్రతి నిర్మాణం, ఇల్లు, కుటుంబాలను క్రమపద్ధతిలో నమోదు చేస్తారు. ఈ డేటా జనాభా గణన ప్రక్రియకు ఒక పటిష్టమైన పునాదిగా ఉపయోగపడుతుంది. తద్వారా దేశంలోని మానవ వనరుల పంపిణీని ఖచ్చితంగా అంచనా వేయడానికి అవకాశం ఉంటుంది.

క్షేత్రస్థాయిలో ఎన్యుమరేటర్ల పనితీరు

హౌస్ లిస్టింగ్ ప్రక్రియలో భాగంగా ఎన్యుమరేటర్లు నేరుగా ప్రతి ఇంటిని సందర్శిస్తారు. ఈ సమయంలో వారు పౌరుల నుంచి మొత్తం 33 రకాల ప్రశ్నలకు సమాధానాలు సేకరిస్తారు. ఇందులో ప్రధానంగా ఇంటి యజమాని పేరు, లింగం, ఇంటి యాజమాన్య స్థితి (సొంతమా లేక అద్దెదా), ఇంట్లో అందుబాటులో ఉన్న కనీస సౌకర్యాలు వంటి కీలక వివరాలు ఉంటాయి. ఎన్యుమరేటర్లు తమ స్మార్ట్‌ఫోన్‌లలోని మొబైల్ యాప్‌లో ఈ వివరాలను నమోదు చేస్తారు. దీనివల్ల డేటా సేకరణలో తప్పులు దొర్లే అవకాశం తక్కువగా ఉండటమే కాకుండా, విశ్లేషణ కూడా వేగవంతం అవుతుంది.

జాతీయ ప్రయోజనం, భవిష్యత్తు ప్రణాళిక

జనగణన కేవలం సంఖ్యల సేకరణ మాత్రమే కాదని, ఇది దేశ భవిష్యత్తు ప్రణాళికలకు దిక్సూచి అని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. సేకరించిన సమాచారం ఆధారంగానే సంక్షేమ పథకాల రూపకల్పన, వనరుల కేటాయింపు, మౌలిక సదుపాయాల కల్పన జరుగుతుంది. డిజిటల్ విధానం అమలు చేయడం ద్వారా గోప్యతను కాపాడటంతో పాటు, డేటాను వేగంగా క్రోడీకరించడానికి వీలవుతుంది. స్పీకర్ ఓం బిర్లా స్వయంగా ఇందులో పాల్గొనడం ద్వారా ప్రజల్లో అవగాహన పెంచడమే కాకుండా, ప్రతి ఒక్కరూ తమ బాధ్యతగా ఈ ప్రక్రియను పూర్తి చేయాలనే సందేశాన్ని పంపారు. దేశ ప్రగతిలో పాలుపంచుకోవడానికి ఇది ఒక సువర్ణావకాశమని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.