ట్రంప్ ‘శాంతి మండలి’లోకి నెతన్యాహు
ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహు బుధవారం కీలక నిర్ణయం తీసుకున్నారు. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ ప్రతిష్టాత్మకంగా ఏర్పాటు చేస్తున్న ‘బోర్డ్ ఆఫ్ పీస్’లో చేరేందుకు ఆయన అంగీకరించారు. ఈ బోర్డులో ఇజ్రాయెల్ ప్రాంతీయ వైరి దేశం టర్కీకి చోటు కల్పించడంపై గతంలో నెతన్యాహు కార్యాలయం తీవ్ర అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేసింది. అయితే అమెరికాతో సంబంధాలు, గాజా భవిష్యత్తును దృష్టిలో ఉంచుకుని ఈ ఆహ్వానాన్ని స్వీకరిస్తున్నట్లు ఇజ్రాయెల్ అధికారికంగా ప్రకటించింది.
గాజా శాంతి నుంచి ‘మినీ ఐరాస’ దిశగా..
ప్రారంభంలో కేవలం గాజాలో కాల్పుల విరమణను పర్యవేక్షించే ఒక చిన్న బృందంగా ఈ బోర్డును భావించారు. కానీ ట్రంప్ దీని లక్ష్యాన్ని అనూహ్యంగా మార్చేశారు. ఇది కేవలం గాజాకే పరిమితం కాకుండా, ప్రపంచవ్యాప్త వివాదాలను పరిష్కరించే ఒక ‘ప్రత్యామ్నాయ ఐక్యరాజ్యసమితి’గా పనిచేస్తుందని ట్రంప్ సంకేతాలిస్తున్నారు. ఐరాస వైఫల్యాలను ఎండగడుతూ, మరింత వేగంగా నిర్ణయాలు తీసుకునే వేదికగా దీనిని తీర్చిదిద్దుతున్నారు.
దావోస్ వేదికగా అగ్రనేతల సమక్షంలో ప్రకటన
స్విట్జర్లాండ్లోని దావోస్లో జరుగుతున్న వరల్డ్ ఎకనామిక్ ఫోరమ్ సదస్సు ఈ చారిత్రక ఘట్టానికి వేదిక కానుంది. నేడు ట్రంప్ ఈ బోర్డుకు సంబంధించిన పూర్తి వివరాలను అధికారికంగా వెల్లడించనున్నారు. ఈ కార్యక్రమంలో ప్రపంచ దేశాల అధినేతలు పాల్గొంటారని, అప్పుడే ఈ బోర్డు అసలు చార్టర్ బహిర్గతమవుతుందని సమాచారం. ఇది అంతర్జాతీయ దౌత్య చరిత్రలోనే ఒక కీలక మలుపుగా భావిస్తున్నారు.
1 బిలియన్ డాలర్ల విరాళంతో ‘శాశ్వత సభ్యత్వం’
అసోసియేటెడ్ ప్రెస్ సేకరించిన ముసాయిదా పత్రాల ప్రకారం, ఈ బోర్డులో చేరడం ఉచితం కాదు. శాశ్వత సభ్యత్వం కావాలనుకునే దేశాలు 1 బిలియన్ డాలర్ల భారీ విరాళాన్ని సమర్పించాల్సి ఉంటుంది. లేనిపక్షంలో సభ్యత్వం కేవలం మూడేళ్లకు మాత్రమే పరిమితం అవుతుంది. ఈ నిధులన్నీ గాజా పునర్నిర్మాణానికి ఉపయోగిస్తామని ట్రంప్ వర్గం చెబుతున్నప్పటికీ, అధికారాలన్నీ ట్రంప్ చేతిలోనే ఉండటంపై విమర్శలు వస్తున్నాయి.
క్యూ కడుతున్న దేశాలు: పుతిన్కూ కూడా ఆహ్వానం
ఇప్పటికే ఇజ్రాయెల్, యూఏఈ, మొరాకో, వియత్నాం, కజకిస్థాన్, హంగేరీ, అర్జెంటీనా, బెలారస్ వంటి ఎనిమిది దేశాలు ఈ బోర్డులో చేరేందుకు పచ్చజెండా ఊపాయి. రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్ పుతిన్కు కూడా ఆహ్వానం పంపినట్లు ట్రంప్ ధ్రువీకరించారు. దీనిపై క్రెమ్లిన్ స్పందిస్తూ, “ముందుగా అన్ని వివరాలను క్షుణ్ణంగా అధ్యయనం చేస్తాం” అని తెలిపింది. భారత్, కెనడా, ఈజిప్ట్, ఐరోపా సమాఖ్యకు కూడా ఆహ్వానాలు అందాయి.
శక్తివంతమైన ఎగ్జిక్యూటివ్ కమిటీ
ఈ శాంతి మండలిని నడిపించేందుకు అత్యంత ప్రభావవంతమైన వ్యక్తులతో కూడిన ఎగ్జిక్యూటివ్ కమిటీని ట్రంప్ ఎంపిక చేశారు. ఇందులో అమెరికా విదేశాంగ మంత్రి మార్కో రూబియో, ట్రంప్ అల్లుడు జారెడ్ కుష్నర్, బ్రిటన్ మాజీ ప్రధాని టోనీ బ్లెయిర్, వరల్డ్ బ్యాంక్ ప్రెసిడెంట్ అజయ్ బంగా, అపోలో గ్లోబల్ సీఈఓ మార్క్ రోవన్ వంటి దిగ్గజాలు ఉన్నారు. వీరంతా ట్రంప్ ఆధ్వర్యంలో గ్లోబల్ స్ట్రాటజీలను సిద్ధం చేస్తారు.
గాజా పర్యవేక్షణకు ప్రత్యేక ‘ఎగ్జిక్యూటివ్ బోర్డ్’
శాంతి మండలితో పాటు, గాజాలో కాల్పుల విరమణ ఒప్పందాన్ని అమలు చేయడానికి ప్రత్యేకంగా ‘గాజా ఎగ్జిక్యూటివ్ బోర్డ్’ను ఏర్పాటు చేశారు. ఈ బోర్డుకు నికోలాయ్ మ్లాడెనోవ్ (ఐరాస మాజీ రాయబారి) ప్రతినిధిగా వ్యవహరిస్తారు. గాజాలో అంతర్జాతీయ భద్రతా దళాలను మోహరించడం, హమాస్ను నిరాయుధులను చేయడం, ధ్వంసమైన ప్రాంతాలను తిరిగి నిర్మించడం ఈ బోర్డు ప్రధాన లక్ష్యాలు.
అంతర్జాతీయ స్థాయిలో కమిటీ కూర్పు
గాజా బోర్డులో ఇజ్రాయెల్, అరబ్ దేశాల మధ్య సమతుల్యత కోసం వివిధ దేశాల ప్రతినిధులను చేర్చారు. టర్కీ విదేశాంగ మంత్రి హకాన్ ఫిదాన్, ఈజిప్ట్ నిఘా విభాగం డైరెక్టర్ హసన్ రషాద్, యూఏఈ మంత్రి రీమ్ అల్-హషిమీ, ఇజ్రాయెల్ వ్యాపారవేత్త యాకిర్ గబాయ్ ఇందులో కీలక సభ్యులు. అయితే ఈ బోర్డులో పాలస్తీనా ప్రతినిధులకు నేరుగా చోటు లేకపోవడం చర్చనీయాంశమైంది.
పాలస్తీనా టెక్నోక్రాట్ల కమిటీ పర్యవేక్షణ
గాజాలో క్షేత్రస్థాయిలో రోజువారీ పౌర పరిపాలన కోసం ‘పాలస్తీనా టెక్నోక్రాట్ల కమిటీ’ని నియమించనున్నారు. ఈ కమిటీ డాక్టర్ అలీ షాత్ నాయకత్వంలో పనిచేస్తుంది. విద్య, వైద్యం, నీటి సరఫరా వంటి పౌర సేవలను ఈ కమిటీ చూసుకుంటుంది. అయితే ఈ టెక్నోక్రాట్ల కమిటీకి పైన ట్రంప్ ఏర్పాటు చేసిన గాజా ఎగ్జిక్యూటివ్ బోర్డ్ పర్యవేక్షణ ఉంటుంది. అంటే అంతిమ నియంత్రణ అమెరికా నేతృత్వంలోని బోర్డుదే.
అంతర్జాతీయ సంబంధాల్లో కొత్త శకం
ట్రంప్ ‘బోర్డ్ ఆఫ్ పీస్’ ప్రయత్నం అంతర్జాతీయ రాజకీయాల్లో పెను మార్పులకు నాంది పలుకుతోంది. ఐరాస వంటి సంప్రదాయ సంస్థలను పక్కనపెట్టి, ఆర్థిక శక్తి, వ్యక్తిగత దౌత్యంతో ప్రపంచ శాంతిని స్థాపించవచ్చని ట్రంప్ నమ్ముతున్నారు. నెతన్యాహు వంటి బలమైన నాయకులు దీనికి మద్దతు తెలపడంతో రాబోయే రోజుల్లో ఇది ఐరోపా, చైనాల నుంచి ఎటువంటి ప్రతిఘటనను ఎదుర్కొంటుందో వేచి చూడాలి.