గాంధీ వర్ధంతి: ఆరెస్సెస్పై నెహ్రూ, పటేల్ నాటి లేఖలను బయటపెట్టిన జైరాం రమేష్
మహాత్మా గాంధీ వర్ధంతిని పురస్కరించుకుని కాంగ్రెస్ సీనియర్ నేత జైరాం రమేష్ సంచలన వ్యాఖ్యలు చేశారు. 1948లో దేశ తొలి ప్రధాని జవహర్లాల్ నెహ్రూ, అప్పటి హోం మంత్రి సర్దార్ వల్లభాయ్ పటేల్ రాసిన చారిత్రాత్మక లేఖలను ఆయన సామాజిక మాధ్యమం 'ఎక్స్' వేదికగా పంచుకున్నారు. శ్యామా ప్రసాద్ ముఖర్జీకి రాసిన ఈ లేఖల్లో రాష్ట్రీయ స్వయం సేవక్ సంఘ్, హిందూ మహాసభల తీరును నాటి అగ్రనేతలు ఇద్దరూ తీవ్రంగా తప్పుబట్టినట్లు రమేష్ గుర్తుచేశారు.
గాంధీజీ హత్యకు రెండు రోజుల ముందు నెహ్రూ రాసిన లేఖలో, హిందూ మహాసభ కార్యకలాపాలు అత్యంత ఆక్షేపణీయంగా ఉన్నాయని పేర్కొన్నట్లు జైరాం రమేష్ వెల్లడించారు. గాంధీజీ దేశానికి అడ్డంకి అని, ఆయన త్వరగా మరణిస్తేనే మంచిదనే రీతిలో ఆ సంస్థ నేతలు ప్రసంగాలు చేశారని నెహ్రూ నాడే హెచ్చరించారని తెలిపారు. అలాగే ఆర్ఎస్ఎస్ కార్యకలాపాలపై ప్రభుత్వం వద్ద భారీగా సమాచారం ఉందని, వారి ప్రవర్తన మరింత దారుణంగా ఉందని నెహ్రూ ఆ లేఖలో స్పష్టం చేశారని వివరించారు.
అదేవిధంగా, 1948 జూలై 18న సర్దార్ పటేల్ కూడా శ్యామా ప్రసాద్ ముఖర్జీకి లేఖ రాస్తూ సంఘ్ పరివార్ వైఖరిపై మండిపడ్డారని రమేష్ పేర్కొన్నారు. దేశ విభజన తర్వాత మతవిద్వేషాలను రెచ్చగొట్టేలా ఆర్ఎస్ఎస్ ప్రసంగాలు ఉన్నాయని, గాంధీజీ ప్రాణత్యాగానికి ఆ సంస్థ వ్యాపింపజేసిన 'మతపరమైన విషమే' కారణమని పటేల్ భావించారని ఆయన గుర్తుచేశారు. ఈ మేరకు పటేల్ రాసిన లేఖల స్క్రీన్ షాట్లను కూడా ఆయన బహిర్గతం చేశారు.
చివరగా, ప్రస్తుత రాజకీయ పరిస్థితులను విమర్శిస్తూ, గాంధీ, గాడ్సే మధ్య ఎవరిని ఎంచుకోవాలో తెలియదన్న వ్యక్తిని ప్రధానమంత్రి ఆశీర్వదించడం శోచనీయమని జైరాం రమేష్ ధ్వజమెత్తారు. జాతీయవాదానికి తామే వారసులమని చెప్పుకునే వారి అసలు మనస్తత్వాన్ని ఈ లేఖలు నిరూపిస్తున్నాయని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు. 1948లో గాడ్సే చేతిలో గాంధీజీ హత్యకు గురైన ఈ రోజే దేశం ఆ విషాదకర సంఘటనను స్మరించుకుంటోందని ఈ సందర్భంగా ఆయన గుర్తు చేశారు.
జైరాం రమేష్ ఈ లేఖలను ఇప్పుడు విడుదల చేయడానికి గల ప్రధాన కకారణం బీజేపీ 'జాతీయవాద' వాదనను తిప్పికొట్టడం కావచ్చు.
గాంధీ వర్ధంతి
జనవరి 30 మహాత్మా గాంధీ వర్ధంతి కావడం అత్యంత కీలకమైన అంశం. గాంధీజీ హత్యకు దారితీసిన మతపరమైన విద్వేషాలను, ఆ సమయంలో దేశాధినేతలుగా ఉన్న నెహ్రూ, పటేల్ ఎలా చూశారో గుర్తుచేయడానికి రమేష్ ఈ సందర్భాన్ని ఎంచుకున్నారు. గాంధీజీని అంతం చేయాలనుకున్న భావజాలం నాడే ఉందనే విషయాన్ని చారిత్రక ఆధారాలతో సహా ప్రజల ముందుకు తీసుకురావడం ఆయన ప్రధాన ఉద్దేశం.
ప్రస్తుతం బీజేపీ, ఆరెస్సెస్ తమదే అసలైన జాతీయవాదం అని ప్రచారం చేసుకుంటున్నాయి. అయితే, సర్దార్ పటేల్ను తమ ఆదర్శ నాయకుడిగా బీజేపీ క్లెయిమ్ చేసుకుంటున్న నేపథ్యంలో, అదే పటేల్ నాడు ఆరెస్సెస్ కార్యకలాపాలను "విషపూరితం" అని విమర్శించారని నిరూపించడానికి ఈ లేఖలను రమేష్ ఆయుధంగా వాడారు. తద్వారా బీజేపీ నెత్తిన పెట్టుకునే నాయకులే ఒకప్పుడు వారి మాతృసంస్థను వ్యతిరేకించారని ఆయన ఎండగట్టారు.
గాంధీ, గాడ్సే మధ్య తేడా తెలియదని వ్యాఖ్యానించిన ఎంపీలకు ప్రధాని మద్దతు ఇస్తున్నారని రమేష్ ఆరోపిస్తున్నారు. నాటి నెహ్రూ, పటేల్ లేఖలను బయటపెట్టడం ద్వారా, ఆనాటి 'హింసాత్మక మనస్తత్వమే' నేటికీ అధికార పక్షంలో కొనసాగుతోందని రాజకీయంగా విమర్శించడం ఆయన వ్యూహం. రాబోయే ఎన్నికల నేపథ్యంలో లేదా ప్రస్తుత రాజకీయ చర్చల్లో కాంగ్రెస్ వైఖరిని సైద్ధాంతికంగా బలోపేతం చేయడమే దీని వెనుక ఉన్న అసలు లక్ష్యం కావచ్చు.
ఈ విమర్శల వల్ల కాంగ్రెస్ పార్టీ మూడు రకాల ప్రయోజనాలను ఆశిస్తోంది
సర్దార్ పటేల్ వారసత్వంపై పట్టు
బీజేపీ గత కొన్నేళ్లుగా సర్దార్ పటేల్ను తమ సొంత నాయకుడిగా ప్రొజెక్ట్ చేస్తూ, నెహ్రూకు ఆయన వ్యతిరేకి అని ప్రచారం చేస్తోంది. అయితే, పటేల్ స్వయంగా ఆర్ఎస్ఎస్ని విమర్శిస్తూ రాసిన లేఖలను బయటపెట్టడం ద్వారా, "పటేల్ కూడా మీ భావజాలాన్ని వ్యతిరేకించారు" అని కాంగ్రెస్ నిరూపించగలదు. దీనివల్ల పటేల్ వారసత్వంపై బీజేపీకి ఉన్న ఏకపక్ష ఆధిపత్యాన్ని కాంగ్రెస్ దెబ్బకొట్టాలని చూస్తోంది.
అలాగే వచ్చే ఎన్నికల నాటికి కాంగ్రెస్ తనను తాను గాంధీ-నెహ్రూల "లౌకికవాద" వారసురాలిగా, బీజేపీని గాడ్సే అనుకూల భావజాలం ఉన్న పార్టీగా ముద్ర వేయడానికి ప్రయత్నిస్తోంది. ఇలాంటి చారిత్రక ఆధారాలను చూపడం ద్వారా తటస్థంగా ఉండే ఓటర్లలో, ముఖ్యంగా యువతలో, ఆరెస్సెస్, బీజేపీ పట్ల ఒక రకమైన అనుమానాన్ని లేదా చర్చను రేకెత్తించడం కాంగ్రెస్కు లాభిస్తుంది.
రక్షణ నుండి దాడికి
సాధారణంగా బీజేపీ, నెహ్రూ చేసిన తప్పుల వల్లనే దేశానికి సమస్యలు వచ్చాయని కాంగ్రెస్ను డిఫెన్స్లో పడేస్తుంది. కానీ ఈ లేఖల ద్వారా కాంగ్రెస్ ఎదురుదాడి చేస్తోంది. "మీరు పూజించే నాయకులే మిమ్మల్ని తప్పుబట్టారు" అని చెప్పడం ద్వారా బీజేపీని ఆత్మరక్షణలో పడేయడం కాంగ్రెస్కు రాజకీయంగా ఒక మైలేజ్ ఇస్తుంది.
మొత్తానికి, ఇది కేవలం పాత లేఖల ప్రదర్శన మాత్రమే కాదు, చరిత్రను తమకు అనుకూలంగా మార్చుకుని ఓటర్ల మనసు గెలవడానికి కాంగ్రెస్ చేస్తున్న ఒక వ్యూహాత్మక ప్రయత్నం అని రాజకీయ విశ్లేషకుల అభిప్రాయం.