ఇరాన్-ఇజ్రాయెల్ మధ్య భీకర దాడులు

పశ్చిమ ఆసియాలో యుద్ధ మేఘాలు భీకరంగా ముసురుతున్నాయి. ఇరాన్, ఇజ్రాయెల్ మధ్య కొనసాగుతున్న దాడులు-ప్రతిదాడులతో పరిస్థితి నిప్పుల కొలిమిలా మారింది. బుధవారం మధ్యాహ్నం ఇరాన్ ఒక్కసారిగా ఇజ్రాయెల్‌లోని ప్రధాన నగరాలే లక్ష్యంగా బాలిస్టిక్ క్షిపణులతో విరుచుకుపడింది. అటు లెబనాన్ నుంచి హెజ్బొల్లా రాకెట్లు, డ్రోన్ల దాడులు కూడా తోడవడంతో ఇజ్రాయెల్‌లో యుద్ధ సైరన్లు మార్మోగాయి.

ప్రధాన నగరాలే లక్ష్యంగా దాడులు

ఇరాన్ సైన్యం బుధవారం ఇజ్రాయెల్‌పై 80వ సారి భారీ ఎదురుదాడి జరిపి, ఉత్తర ఇజ్రాయెల్‌లోని సైనిక కేంద్రాలు, సఫేద్ నగరంలోని కమాండ్ సెంటర్లతో పాటు టెల్ అవీవ్, బిని బ్రాక్ వంటి నగరాలపై క్షిపణులు, డ్రోన్లతో దాడి చేసింది. సరిహద్దుల్లో ఉద్రిక్తతలు పతాక స్థాయికి చేరడంతో ఇరు దేశాల మధ్య సాధారణ జనజీవనం పూర్తిగా స్తంభించిపోయింది.

ఇజ్రాయెల్‌లో హై అలర్ట్

బుధవారం తెల్లవారుజాము నుంచే సెంట్రల్ ఇజ్రాయెల్, ఈలాట్, డిమోనా వంటి ప్రాంతాల్లో క్షిపణి హెచ్చరికలు జారీ అయ్యాయి. ఇరాన్ ప్రయోగించిన క్షిపణుల శకలాలు పడటంతో పలు చోట్ల ఆస్తి నష్టం వాటిల్లింది. ఈ నేపథ్యంలో ప్రధాని నెతన్యాహు పౌరులను అప్రమత్తం చేశారు. రాబోయే పండుగల సీజన్‌లో బహిరంగ ప్రదేశాల్లో భారీగా గుమిగూడవద్దని, భద్రతాపరమైన జాగ్రత్తలు పాటించాలని సూచించారు. ఇరాన్ సరిహద్దు దేశాలైన టర్కీ, అజర్బైజాన్ వంటి ప్రాంతాల్లో ఉన్న ఇజ్రాయెల్ పౌరులు కూడా జాగ్రత్తగా ఉండాలని హెచ్చరించారు.

అమెరికా యుద్ధ నౌకకు ఇరాన్ వార్నింగ్

అమెరికా అధ్యక్షుడు చేస్తున్న శాంతి చర్చల ప్రకటనలను ఇరాన్ సైనిక విభాగం పూర్తిగా ఖండించింది. "మా మొదటి మాట, చివరి మాట ఒక్కటే.. మీలాంటి వారితో మేము ఎప్పటికీ రాజీ పడం" అని ఇరాన్ సైనిక ప్రతినిధి లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ ఇబ్రహీం జోల్ఫాఘరి స్పష్టం చేశారు. అమెరికా తన ఓటమిని ఒప్పందంగా చిత్రీకరించే ప్రయత్నం చేస్తోందని ఎద్దేవా చేశారు. ఇదే క్రమంలో అమెరికా యుద్ధ నౌక 'యూఎస్ఎస్ అబ్రహం లింకన్' తమ క్షిపణి పరిధిలోకి వస్తే వెంటనే దానిని కూల్చివేస్తామని ఇరాన్ నౌకాదళం సంచలన హెచ్చరిక చేసింది. ‘అబ్రహం లింకన్’ నౌక కదలికలను తాము నిరంతరం గమనిస్తున్నామని ఇరాన్ రియర్ అడ్మిరల్ షహ్రామ్ ఇరానీ తెలిపారు. అమెరికా జోక్యం చేసుకుంటే ఫలితాలు తీవ్రంగా ఉంటాయని ఆయన హెచ్చరించారు.

కువైట్, సౌదీలపై ఆగని దాడులు

యుద్ధం కేవలం ఇరాన్-ఇజ్రాయెల్ మధ్యే కాకుండా పొరుగు దేశాలకు పాకింది. ఇరాన్ జరిపిన డ్రోన్ దాడిలో కువైట్ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయంలోని ఇంధన ట్యాంక్ పేలి భారీ అగ్నిప్రమాదం సంభవించింది. సౌదీ అరేబియాలోని చమురు నిక్షేపాలున్న తూర్పు ప్రాంతంపై ఇరాన్ పంపిన 8 డ్రోన్లను కూల్చివేసినట్లు ఆ దేశ రక్షణ శాఖ తెలిపింది. బహ్రెయిన్‌లో కూడా క్షిపణి హెచ్చరిక సైరన్లు మార్మోగాయి. ఈ దాడుల వల్ల గల్ఫ్ ప్రాంతమంతా దట్టమైన పొగతో, యుద్ధ భయంతో అల్లాడుతోంది. ప్రాంతీయ భద్రత ఇప్పుడు తమ సైనిక శక్తిపైనే ఆధారపడి ఉందని ఇరాన్ ప్రకటించింది.

అణు కేంద్రాలపై దాడులు: రేడియేషన్ భయాలు

ఇరాన్‌లోని 'బుషెహర్' అణు విద్యుత్ కేంద్రంపై వారం రోజుల్లోనే రెండోసారి క్షిపణి దాడి జరగడం ప్రపంచవ్యాప్తంగా కలకలం రేపింది. ఈ దాడి వల్ల అణు రియాక్టర్‌కు ప్రస్తుతం ప్రమాదం జరగలేదని, రేడియేషన్ ముప్పు లేదని అధికారులు స్పష్టం చేశారు. అయితే అణు కేంద్రాల సమీపంలో దాడులు చేయడం అత్యంత ప్రమాదకరమని అంతర్జాతీయ అణుశక్తి సంస్థ హెచ్చరించింది. పొరపాటున రియాక్టర్‌కు ఏమైనా జరిగితే భారీ ఎత్తున విషవాయువులు విడుదలై ప్రాణనష్టం జరుగుతుందని, అన్ని దేశాలు గరిష్ట సంయమనం పాటించాలని ఐఏఈఏ డైరెక్టర్ జనరల్ రాఫెల్ గ్రాస్సీ కోరారు.

ఇరాక్‌లో కొత్త యుద్ధ క్షేత్రం

ఇరాక్ ఇప్పుడు మరో యుద్ధ వేదికగా మారుతోంది. ఇరాక్ దేశంలోని కుర్దిష్ ప్రాంతంపై ఇరాన్ జరిపిన భారీ క్షిపణి దాడిలో ఆరుగురు 'పెష్మెర్గా' సైనికులు ప్రాణాలు కోల్పోగా, మరో 30 మంది గాయపడ్డారు. అమెరికాకు మద్దతు ఇస్తున్నారన్న నెపంతో ఇరాన్ ఈ దాడులు చేస్తోంది. మరోవైపు ఇరాక్‌లోని అన్బార్ ప్రావిన్స్‌లో ఇరాన్ మద్దతు ఉన్న గ్రూపులపై అమెరికా జరిపిన దాడిలో ఒక సీనియర్ కమాండర్ సహా 15 మంది మరణించారు. దీంతో ఇరాక్ కూడా ఈ పెద్ద యుద్ధంలోకి పూర్తిగా లాగబడుతుందనే ఆందోళన వ్యక్తం అవుతోంది.

హోర్ముజ్ జలసంధిలో హైటెన్షన్

ప్రపంచ చమురు రవాణాకు కీలకమైన హోర్ముజ్ జలసంధిపై ఇరాన్ పూర్తి నియంత్రణ సాధించింది. తమ అనుమతి లేకుండా ప్రయాణిస్తున్నందున పాకిస్థాన్‌కు ఆహార పదార్థాలను తీసుకెళ్తున్న 'సెలీన్' అనే సరుకు రవాణా నౌకను ఇరాన్ అడ్డుకుంది. తమకు శత్రువు కాని దేశాల నౌకలను మాత్రమే ఈ జలసంధి గుండా అనుమతిస్తామని, అది కూడా తమ అధికారుల సమన్వయంతోనే జరగాలని ఇరాన్ కఠిన నిబంధనలు పెట్టింది. దీనివల్ల ప్రపంచవ్యాప్తంగా చమురు, ఆహార రవాణాకు తీవ్ర ఆటంకాలు ఏర్పడే అవకాశం ఉంది.

ఆర్థిక వ్యవస్థపై దెబ్బ

యుద్ధం కారణంగా ప్రపంచవ్యాప్తంగా చమురు, గ్యాస్ సరఫరాకు విఘాతం కలుగుతోంది. ఖతార్‌లోని గ్యాస్ ప్లాంట్లపై ఇరాన్ దాడుల వల్ల గ్యాస్ ఉత్పత్తి 17 నుండి 20 శాతం తగ్గిందని, దీనివల్ల దక్షిణ కొరియా, చైనా, ఇటలీ వంటి దేశాలకు సరఫరా నిలిచిపోయిందని సమాచారం. చమురు ధరలు యుద్ధం మొదలైనప్పటి కంటే 40 శాతం పెరిగి బ్యారెల్‌కు 100 డాలర్ల పైన ట్రేడ్ అవుతున్నాయి. ఇంధన ధరల పెరుగుదల వల్ల నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు పెరిగి, ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆర్థిక సంక్షోభం తలెత్తే ప్రమాదం ఉందని ఆర్థిక నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.

దౌత్య ప్రయత్నాలు

యుద్ధాన్ని ఆపేందుకు పాకిస్థాన్ ప్రధాని షెహబాజ్ షరీఫ్ ముమ్మర ప్రయత్నాలు చేస్తున్నారు. ఆయన సౌదీ అరేబియా క్రౌన్ ప్రిన్స్ మహమ్మద్ బిన్ సల్మాన్‌తో మాట్లాడి, ప్రాంతీయ శాంతి కోసం పాక్ చేస్తున్న ప్రయత్నాలను వివరించారు. చర్చల ద్వారా శాంతిని నెలకొల్పేందుకు తాము సిద్ధమని ప్రకటించారు. అటు చైనా కూడా "చర్చలే పరిష్కార మార్గం" అని స్పష్టం చేస్తూ తక్షణమే కాల్పుల విరమణ పాటించాలని డిమాండ్ చేసింది. ఫ్రాన్స్ అధ్యక్షుడు మాక్రాన్ కూడా ఇరాన్ అధ్యక్షుడితో మాట్లాడి దాడులు ఆపాలని కోరారు.

అమెరికా తీరుపై జర్మనీ ఫైర్

ఇరాన్‌పై అమెరికా యుద్ధం ప్రకటించడం అంతర్జాతీయ చట్టాలకు విరుద్ధమని, ఇది ఒక "ఘోరమైన రాజకీయ తప్పిదం" అని జర్మనీ అధ్యక్షుడు ఫ్రాంక్-వాల్టర్ స్టెయిన్‌మీయర్ సంచలన వ్యాఖ్యలు చేశారు. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం వల్ల రెండు దేశాల మధ్య స్నేహబంధం దెబ్బతిందని ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు. రష్యా కూడా ఇరాన్ అణు కేంద్రాలపై దాడులు చేయడం అంగీకరించలేని విషయమని హెచ్చరించింది. పశ్చిమ దేశాలు ద్వంద్వ ప్రమాణాలు పాటిస్తున్నాయని ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరాగ్చీ మండిపడ్డారు.

పెరుగుతున్న ప్రాణనష్టం

ఫిబ్రవరి 28న యుద్ధం మొదలైనప్పటి నుండి ఇప్పటి వరకు ప్రాణనష్టం భారీగా ఉంది. ఇరాన్‌లో 1,500 మందికి పైగా, లెబనాన్‌లో 1,000 మందికి పైగా మరణించారు. ఇజ్రాయెల్‌లో 16 మంది, అమెరికా సైనికులు 13 మంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు. ఇజ్రాయెల్‌లో గాయపడిన వారి సంఖ్య 5,000 దాటింది. చర్చల మాటలు ఒకవైపు, బాంబుల మోత మరోవైపు వినిపిస్తుండటంతో మధ్యప్రాచ్యంలో శాంతి అనేది ఒక కలగానే మిగిలిపోతుందా అన్న భయం ప్రపంచ దేశాలను వెంటాడుతోంది.