అమెరికా రక్షణ వ్యూహంలో భారీ మార్పులు

అమెరికా రక్షణ శాఖ (పెంటగాన్) తాజాగా విడుదల చేసిన 34 పేజీల 'జాతీయ రక్షణ వ్యూహం' ప్రపంచ దేశాల మధ్య సరికొత్త చర్చకు దారితీసింది. 2022లో బైడెన్ ప్రభుత్వం విడుదల చేసిన రక్షణ ప్రణాళికతో పోలిస్తే, ప్రస్తుత ట్రంప్ ప్రభుత్వం పూర్తి భిన్నమైన, అత్యంత కఠినమైన వైఖరిని అవలంబించింది. దశాబ్దాలుగా అమెరికా అనుసరిస్తున్న విదేశాంగ, రక్షణ విధానాలను పక్కన పెట్టి, కేవలం అమెరికా ప్రయోజనాలకే పెద్దపీట వేయడం ఈ నివేదిక ముఖ్య ఉద్దేశ్యం. గతంలో చైనాను ఒక ముప్పుగా భావించి దానిపై దృష్టి పెట్టిన అమెరికా, ఇప్పుడు తన సొంత ప్రాంతమైన 'పశ్చిమ అర్ధగోళం' పై ఆధిపత్యం సాధించడమే లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.

మిత్రదేశాలకు హెచ్చరికలు

ఈ వ్యూహకర్తలు ఐరోపా, ఆసియాలోని తమ సంప్రదాయ మిత్రదేశాలకు ఒక స్పష్టమైన సందేశాన్ని పంపారు. గత కొన్ని దశాబ్దాలుగా అమెరికా ఇస్తున్న రక్షణ రాయితీలు లేదా సబ్సిడీలపై ఆధారపడటం మానుకోవాలని, తమ భద్రతను తామే చూసుకోవాలని పెంటగాన్ తేల్చి చెప్పింది. ముఖ్యంగా రష్యా నుండి ముప్పు ఎదుర్కొంటున్న ఐరోపా దేశాలు, ఉత్తర కొరియాను ఎదుర్కోవాల్సిన దక్షిణ కొరియా వంటి దేశాలు ఇకపై అమెరికాపై పూర్తిస్థాయిలో ఆధారపడలేవు. అమెరికా తన సైనిక బలగాలను, వనరులను తన ఇంటి సమీపంలోనే (అమెరికా పరిసర ప్రాంతాల్లో) కేంద్రీకరించాలని భావిస్తోంది. దీనివల్ల నాటో కూటమిలో అమెరికా పాత్ర పరిమితం అయ్యే అవకాశం ఉంది. ఇది ఇప్పటికే ఉక్రెయిన్ సరిహద్దుల్లో సైనిక తగ్గింపుతో స్పష్టమవుతోంది.

పశ్చిమ అర్ధగోళం - కొత్త ప్రాధాన్యత

ఈ కొత్త వ్యూహంలో గ్రీన్ ల్యాండ్, పనామా కాలువ కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నాయి. అమెరికా వాణిజ్య, సైనిక అవసరాల కోసం ఈ ప్రాంతాలపై పూర్తి నియంత్రణ సాధించడం అత్యవసరమని పెంటగాన్ నివేదిక పేర్కొంది. గ్రీన్ ల్యాండ్ విషయంలో డెన్మార్క్, నాటో నాయకులతో చర్చలు జరుగుతుండగా, పనామా కాలువపై మళ్లీ పట్టు సాధించే అంశాన్ని కూడా అధ్యక్షుడు ట్రంప్ తోసిపుచ్చలేదు. కెనడా వంటి పొరుగు దేశాలతో సహకారం కోరుకుంటూనే, ఒకవేళ అవి అమెరికా ప్రయోజనాలకు విరుద్ధంగా వ్యవహరిస్తే కఠిన చర్యలు తీసుకోవడానికి కూడా వెనుకాడబోమని అమెరికా హెచ్చరించింది. వెనిజులాలో ఇటీవల జరిగిన రాజకీయ మార్పులను తమ విజయంగా పెంటగాన్ ప్రస్తావిస్తూ, లాటిన్ అమెరికాలో అమెరికాకు వ్యతిరేకంగా ఉండేవారికి ఇది ఒక గుణపాఠమని పేర్కొంది.

చైనా, ఆసియా విధానంలో మార్పు

చైనాను గత ప్రభుత్వం ఒక తీవ్రమైన శత్రువుగా చూస్తే, ప్రస్తుత వ్యూహం దానిని ఒక "స్థిరమైన శక్తి"గా గుర్తిస్తోంది. చైనాతో అనవసర యుద్ధాలు లేదా పాలన మార్పుల కంటే, ఒక గౌరవప్రదమైన సంబంధాన్ని, సమానమైన వాణిజ్యాన్ని పెంపొందించుకోవాలని ట్రంప్ ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. అయితే, ఇదే సమయంలో తైవాన్ విషయంలో అమెరికా మౌనం వహించడం గమనార్హం. గతంలో తైవాన్ రక్షణకు కట్టుబడి ఉన్నామని చెప్పిన అమెరికా, ఈ నివేదికలో దాని గురించి ఎలాంటి హామీ ఇవ్వలేదు. ఇది ఆసియా-పసిఫిక్ ప్రాంతంలో భౌగోళిక రాజకీయ సమతుల్యతను మార్చే అవకాశం ఉంది.

మొత్తంమీద, ఈ 2026 రక్షణ వ్యూహం అమెరికాను ఒక "ప్రపంచ పోలీస్" పాత్ర నుండి తప్పించి, ఒక "స్వార్థపూరిత శక్తివంతమైన దేశం"గా మారుస్తోంది. మిత్రదేశాల ఆర్థిక భారాన్ని మోయడానికి అమెరికా సిద్ధంగా లేదని, తమ ప్రయోజనాల కోసం ఎంతటి కఠిన నిర్ణయాలకైనా వెనుకాడబోమని ఈ నివేదిక చాటిచెబుతోంది. ఇది రాబోయే కాలంలో అంతర్జాతీయ సంబంధాలలో, భద్రతా ఒప్పందాలలో విప్లవాత్మక మార్పులకు నాంది కానుంది.

కాగా, పెంటగాన్ విడుదల చేసిన ఈ 34 పేజీల 'జాతీయ రక్షణ వ్యూహం'లో భారతదేశం గురించి ఎక్కడా ప్రత్యక్షంగా ప్రస్తావించలేదు. దీనికి ప్రధాన కారణం, ట్రంప్ ప్రభుత్వం తన రక్షణ దృష్టిని ఆసియా నుండి మళ్లించి పూర్తిగా అమెరికాకు ఆనుకుని ఉన్న 'పశ్చిమ అర్ధగోళం' (ముఖ్యంగా గ్రీన్ ల్యాండ్, పనామా కాలువ) పైనే కేంద్రీకరించడం. గతంలో చైనాను అడ్డుకోవడానికి భారత్‌ను ఒక వ్యూహాత్మక భాగస్వామిగా చూసిన అమెరికా, ఇప్పుడు చైనాతో ఘర్షణ కంటే గౌరవప్రదమైన వాణిజ్య సంబంధాలకే ప్రాధాన్యత ఇస్తోంది.

దీనివల్ల ఇండో-పసిఫిక్ ప్రాంతంలో భారత్ పాత్రపై ఈ నివేదిక మౌనం వహించింది. భారత్ ఇప్పటికే తన రక్షణ అవసరాలను సొంతంగా చూసుకుంటోంది కాబట్టి, సాయం కోరే దేశాల జాబితాలో భారత్ పేరు లేదు. ఇది భారత్ వంటి దేశాలు రక్షణ రంగంలో మరింత స్వయం సమృద్ధి సాధించాల్సిన అవసరాన్ని గుర్తుచేస్తోంది.