అమెరికా-బంగ్లాదేశ్​ మధ్య కుదిరిన ట్రేడ్​ డీల్​

అగ్రరాజ్యం అమెరికా, బంగ్లాదేశ్ మధ్య ఆర్థిక బంధం కొత్త పుంతలు తొక్కింది. ఇరు దేశాల మధ్య ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యాన్ని బలోపేతం చేసే లక్ష్యంతో ‘యునైటెడ్ స్టేట్స్–బంగ్లాదేశ్ అగ్రిమెంట్ ఆన్ రిసిప్రోకల్ ట్రేడ్’పై సోమవారం అధికారికంగా సంతకాలు జరిగాయి. దీని ప్రకారం బంగ్లాదేశ్ నుంచి ఎగుమతయ్యే వస్తువులపై అమెరికా విధిస్తున్న సుంకాలను 19 శాతానికి తగ్గించారు. 9 నెలల పాటు సాగిన సుదీర్ఘ చర్చల అనంతరం ఈ ఒప్పందం ఖరారైంది.

వస్త్ర రంగానికి భారీ ఊరట

బంగ్లాదేశ్ ప్రధాన ఆదాయ వనరైన వస్త్ర రంగానికి ఈ ఒప్పందం భారీ ఊరటనివ్వనుంది. అమెరికా నుంచి దిగుమతి చేసుకున్న కాటన్ లేదా సింథటిక్ ఫైబర్‌ను ఉపయోగించి బంగ్లాదేశ్‌లో తయారు చేసే దుస్తులకు అమెరికా మార్కెట్‌లో ‘సున్నా’ సుంకం వర్తించేలా ఒక ప్రత్యేక వ్యవస్థను ఏర్పాటు చేయనున్నారు. 40 లక్షల మంది కార్మికులు ఉన్న ఈ రంగానికి ఇది నూతన జవజీవాలను ఇస్తుందని బంగ్లాదేశ్ తాత్కాలిక ప్రభుత్వం ఆశాభావం వ్యక్తం చేసింది.

ఒప్పంద పత్రాలపై యూఎస్, బంగ్లా సంతకాలు

వాషింగ్టన్‌లో జరిగిన ఈ కార్యక్రమంలో అమెరికా వాణిజ్య ప్రతినిధి (యూఎస్ టీఆర్) జేమిసన్ గ్రీర్, బంగ్లాదేశ్ వాణిజ్య సలహాదారు షేక్ బషీర్ ఉద్దిన్ ఒప్పంద పత్రాలపై సంతకాలు చేశారు. దక్షిణ ఆసియాలో అమెరికా కుదుర్చుకున్న తొలి ‘రిసిప్రోకల్ ట్రేడ్ అగ్రిమెంట్’ ఇదే కావడం విశేషం. అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ నాయకత్వంలో అమెరికా కార్మికులు, వ్యాపార సంస్థలకు ప్రయోజనం చేకూర్చేలా ఈ విధానాన్ని రూపొందించినట్లు జేమిసన్ గ్రీర్ పేర్కొన్నారు.

అమెరికాకు లభించే ప్రయోజనాలు

ఈ ఒప్పందం ఏకపక్షం కాదని, అమెరికాకు కూడా దీనివల్ల భారీ లాభం చేకూరుతుందని అధికారులు తెలిపారు. అమెరికా నుంచి గోధుమలు, సోయాబీన్, ఎల్‌ఎన్‌జీ దిగుమతులకు బంగ్లా గ్రీన్ సిగ్నల్ ఇచ్చింది. వీటితో పాటు అమెరికా తయారీ రసాయనాలు, వైద్య పరికరాలు, యంత్రాలు, వాహన విడిభాగాలకు బంగ్లాదేశ్ మార్కెట్‌లో ప్రాధాన్యత లభించనుంది.

భారీ బోయింగ్ డీల్

అమెరికాతో వాణిజ్య లోటును తగ్గించుకునే వ్యూహంలో భాగంగా బంగ్లాదేశ్ నేషనల్ కెరీర్ ‘బిమన్ బంగ్లాదేశ్ ఎయిర్‌లైన్స్’ కోసం 25 బోయింగ్ విమానాలను కొనుగోలు చేసేందుకు అంగీకరించింది. సుమారు రూ.35 వేల కోట్ల విలువైన ఈ భారీ కొనుగోలు ఒప్పందం.. అమెరికా తన సుంకాలను తగ్గించడంలో కీలక పాత్ర పోషించిందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. భవిష్యత్తులో మరిన్ని విమానాలను కొనే అవకాశం కూడా ఉంది.

టారిఫ్ తగ్గింపు ప్రస్థానం..

గతంలో బంగ్లాదేశ్ ఉత్పత్తులపై అమెరికా 37 శాతం సుంకాన్ని ప్రతిపాదించగా, గతేడాది ఆగస్టులో దానిని 20 శాతానికి తగ్గించారు. తాజా ఒప్పందంతో అది 19 శాతానికి చేరుకుంది. బంగ్లాదేశ్ దీనిని 15 శాతానికి తీసుకురావాలని ఆశించినప్పటికీ, ప్రస్తుత 19 శాతం రేటు కూడా వియత్నాం వంటి దేశాల కంటే తక్కువగా ఉండటం ఎగుమతిదారులకు కలిసొచ్చే అంశం.

భారత్‌తో పోటీ.. భౌగోళిక రాజకీయాలు

ఇటీవలే అమెరికా భారత్‌తో వాణిజ్య ఒప్పందం కుదుర్చుకుని సుంకాన్ని 18 శాతానికి తగ్గించింది. దీనితో పోలిస్తే బంగ్లాదేశ్ సుంకం (19 శాతం) కొంచెం ఎక్కువే అయినప్పటికీ, అంతర్జాతీయ మార్కెట్‌లో పోటీ పడటానికి ఇది సరిపోతుందని బంగ్లా వాణిజ్య కార్యదర్శి మహబూబర్ రెహమాన్ తెలిపారు. భౌగోళిక రాజకీయ పరిస్థితులు, అమెరికా ఇంధన ప్రయోజనాల దృష్ట్యా ఈ రాయితీలు లభించాయి.

పాలసీ, సంస్కరణలు

వాణిజ్యంతో పాటు డిజిటల్ రంగంలోనూ కొన్ని నిబంధనలు చేర్చారు. ఈ-కామర్స్ లావాదేవీలపై పన్నులు విధించకూడదని, మేధో సంపత్తి హక్కుల (ఐపీఆర్) విషయంలో అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలు పాటించాలని బంగ్లాదేశ్ అంగీకరించింది. అలాగే ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థలో అమెరికా చేపట్టే సంస్కరణలకు మద్దతు తెలపాలని నిర్ణయించారు.

ఎన్నికల వేళ కీలక విజయం

బంగ్లాదేశ్‌లో ఫిబ్రవరి 12న సార్వత్రిక ఎన్నికలు జరగనున్నాయి. 18 నెలల యూనస్ ప్రభుత్వం పదవీ కాలం ముగియడానికి సరిగ్గా రెండు రోజుల ముందు ఈ ఒప్పందం కుదరడం ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది. ఎన్నికల వేళ దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఇది పెద్ద బూస్ట్‌ అని, ద్వైపాక్షిక సంబంధాల్లో ఇది ఒక చారిత్రక మైలురాయి అని మొహమ్మద్ యూనస్ సోషల్ మీడియా వేదికగా కొనియాడారు.

అమలు ఎప్పుడంటే?

బంగ్లాదేశ్ ‘కౌన్సిల్ ఆఫ్ అడ్వైజర్స్’ ఇప్పటికే ఈ ఒప్పందానికి ఆమోద ముద్ర వేసింది. ఇరు దేశాలు అవసరమైన అధికారిక నోటిఫికేషన్లు జారీ చేసిన వెంటనే ఈ సుంకాల తగ్గింపు అమల్లోకి రానుంది. వస్త్ర పరిశ్రమతో పాటు వ్యవసాయ, విమానయాన రంగాల్లో ఈ ఒప్పందం సృష్టించే అవకాశాల కోసం ఇరు దేశాల వ్యాపార వర్గాలు ఆసక్తిగా ఎదురుచూస్తున్నాయి.