అగ్నిగుండంలా పశ్చిమాసియా
పశ్చిమాసియాలో యుద్ధం భీకరంగా మారుతోంది. ఇరాన్లోని కీలక ప్రాంతాలే లక్ష్యంగా అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ దళాలు దాడులు ఉధృతం చేయడంతో.. శుక్రవారం నాటికి ఈ పోరు 14వ రోజుకు చేరింది. రాజధాని టెహ్రాన్తో పాటు పలు నగరాలపై క్షిపణులు, డ్రోన్ల వర్షం కురుస్తోంది. ఇటు ఇరాన్ అనుబంధ దళాలు కూడా గల్ఫ్ దేశాలపై ఎదురుదాడులకు దిగుతుండటంతో ఆ ప్రాంతమంతా అల్లకల్లోలంగా మారింది.
టెహ్రాన్లో భారీ పేలుడు.. ర్యాలీలో భయాందోళనలు
టెహ్రాన్లోని ఫెర్దౌసీ స్క్వేర్ వద్ద 'ఖుద్స్ డే' సందర్భంగా వేలాది మంది నిరసనకారులు గుమిగూడిన సమయంలో ఒక్కసారిగా భారీ పేలుడు సంభవించింది. ఈ ర్యాలీలో ఇరాన్ జుడిషియరీ చీఫ్, కీలక భద్రతా అధికారులు పాల్గొన్న సమయంలోనే ఈ ఘటన జరగడం గమనార్హం. ఇజ్రాయెల్ ముందే హెచ్చరికలు జారీ చేసినప్పటికీ, జనసమ్మర్థం ఉన్న ప్రాంతంలో జరిగిన ఈ దాడితో ప్రజలు ప్రాణభయంతో పరుగులు తీశారు.
200 లక్ష్యాలపై 'రోర్ ఆఫ్ ది లయన్'
ఇజ్రాయెల్ వైమానిక దళం "ఆపరేషన్ రోర్ ఆఫ్ ది లయన్" పేరుతో గత 24 గంటల్లో ఇరాన్ వ్యాప్తంగా 200కు పైగా లక్ష్యాలపై విరుచుకుపడింది. టెహ్రాన్లోని వాయు రక్షణ వ్యవస్థలు, షిరాజ్లోని బాలిస్టిక్ క్షిపణుల తయారీ కేంద్రాలు, అహ్వాజ్లో పాలక వర్గాల ప్రధాన కార్యాలయాలను లక్ష్యంగా చేసుకున్నారు. మరీ ముఖ్యంగా, తాలెఘాన్ అణు పరిశోధన సముదాయాన్ని కూడా పూర్తిగా ధ్వంసం చేసినట్లు ఇజ్రాయెల్ ప్రకటించడం సంచలనం సృష్టించింది.
విమానయాన రంగంపై యుద్ధ ప్రభావం
యుద్ధం కారణంగా పశ్చిమాసియా మీదుగా ప్రయాణించే విమాన మార్గాలపై తీవ్ర ప్రభావం పడింది. ఇరాన్ తన గగనతలాన్ని మూసివేయడంతో భారత్ సహా పలు దేశాల నుంచి యూరప్, అమెరికా వెళ్లే విమానాలు సుదీర్ఘ మార్గాల్లో మళ్లించబడుతున్నాయి. దీనివల్ల ప్రయాణ సమయం పెరగడమే కాకుండా, విమాన టికెట్ల ధరలు కూడా భారీగా పెరిగాయి. అనేక అంతర్జాతీయ విమానయాన సంస్థలు టెహ్రాన్, బీరుట్ వంటి నగరాలకు తమ సర్వీసులను తాత్కాలికంగా నిలిపివేశాయి.
ప్రాణనష్టం.. పెరిగిన యుద్ధ ఖర్చు
ఈ భీకర పోరులో ఇప్పటివరకు లెబనాన్లో 600 మంది, ఇరాన్లో 1,300 మందికి పైగా ప్రాణాలు కోల్పోయారు. ఇజ్రాయెల్లో 12 మంది మృతి చెందగా, ఏడుగురు అమెరికా సైనికులు ప్రాణాలు కోల్పోయారు. యుద్ధం కారణంగా ఇరాన్లో 32 లక్షల మంది, లెబనాన్లో 8 లక్షల మంది నిర్వాసితులయ్యారు. అమెరికాకు కేవలం మొదటి వారంలోనే 11.3 బిలియన్ డాలర్ల యుద్ధ ఖర్చు అయినట్లు పెంటగాన్ వెల్లడించింది.
డోనాల్డ్ ట్రంప్ సంచలన వ్యాఖ్యలు
అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్ ట్రంప్ తన 'ట్రూత్ సోషల్' వేదికగా ఇరాన్ నాయకత్వంపై తీవ్రస్థాయిలో విరుచుకుపడ్డారు. "గత 47 ఏళ్లుగా ప్రపంచవ్యాప్తంగా అమాయకులను చంపుతున్న వారిని, అమెరికా 47వ అధ్యక్షుడిగా ఇప్పుడు నేను అంతం చేస్తున్నాను. వారి నౌకాదళం, వైమానిక దళం ఉనికిలో లేకుండా పోయాయి" అని ఆయన పేర్కొన్నారు. ఈ వ్యాఖ్యలు యుద్ధ తీవ్రతను మరింత పెంచేలా ఉన్నాయి.
గల్ఫ్ దేశాలకు వ్యాపించిన సెగ
యుద్ధం కేవలం ఇరాన్, ఇజ్రాయెల్ మధ్యనే కాకుండా పొరుగు దేశాలకు కూడా పాకింది. సౌదీ అరేబియా తన గగనతలంపైకి వచ్చిన 50 డ్రోన్లను కూల్చివేసింది. దుబాయ్, ఒమన్లలో కూడా డ్రోన్ దాడుల ప్రభావం కనిపిస్తోంది. ఒమన్లో జరిగిన ఘటనలో ఇద్దరు విదేశీయులు మరణించగా, ఇరాక్లోని ఎర్బిల్లో జరిగిన దాడిలో ఒక ఫ్రెంచ్ సైనికుడు ప్రాణాలు కోల్పోయాడు.
హోర్ముజ్ జలసంధిపై నీలినీడలు
ప్రపంచ చమురు రవాణాకు కీలకమైన హోర్ముజ్ జలసంధిని మూసివేస్తామని ఇరాన్ కొత్త సుప్రీం లీడర్ హెచ్చరించారు. దీంతో అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో ముడి చమురు ధర బ్యారెల్కు 100 డాలర్ల మార్కును దాటింది. యుద్ధం ప్రారంభమైన ఫిబ్రవరి 28తో పోలిస్తే ధరలు ఏకంగా 40 శాతం పెరగడం ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థను కలవరపెడుతోంది. అయితే నౌకాయాన స్వేచ్ఛను కాపాడేందుకు సిద్ధమని అమెరికా ధీమా వ్యక్తం చేస్తోంది.
సైబర్ యుద్ధం.. కొత్త ముప్పు
మరోవైపు ఇరాన్ అనుబంధ హ్యాకర్లు అమెరికా, గల్ఫ్ దేశాలపై సైబర్ దాడులకు దిగుతున్నారు. 'హందాలా' అనే హ్యాకర్ల గ్రూపు అమెరికా వైద్య పరికరాల సంస్థ 'స్ట్రైకర్'పై జరిగిన దాడికి తామే బాధ్యులమని ప్రకటించింది. తక్కువ భద్రత కలిగిన నీటి శుద్ధి ప్లాంట్లు, విద్యుత్ కేంద్రాలను లక్ష్యంగా చేసుకోవడం ద్వారా ప్రజల్లో భయాందోళనలు సృష్టించడం వీరి వ్యూహంగా కనిపిస్తోంది. రష్యా హ్యాకర్లు కూడా వీరికి మద్దతుగా నిలుస్తున్నట్లు సమాచారం.
దౌత్యపరమైన ఒత్తిడి.. బ్రిక్స్ దేశాలకు ఇరాన్ విన్నపం
ఇరాన్లోని మీనాబ్ నగరంలో ఫిబ్రవరి 28న పాఠశాలపై అమెరికా జరిపిన దాడిని ఖండించాలని ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరాఘీ బ్రిక్స్ కూటమిని కోరారు. భారత విదేశాంగ మంత్రి ఎస్. జైశంకర్తో ఆయన ఫోన్లో మాట్లాడారు. అమెరికా దీనిని పాత ఇంటెలిజెన్స్ వల్ల జరిగిన పొరపాటుగా పేర్కొన్నప్పటికీ, ఇది అంతర్జాతీయ చట్టాల ఉల్లంఘన అని ఐరాస నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
భారత్ తటస్థ వైఖరి
ఈ యుద్ధంలో భారత్ తన తటస్థ వైఖరిని కొనసాగిస్తోంది. ప్రాణనష్టం పట్ల భారత్ విచారం వ్యక్తం చేసినప్పటికీ, దౌత్యపరమైన సమతుల్యత పాటిస్తోంది. ఇదే సమయంలో, హోర్ముజ్ జలసంధి విషయంలో గురువారం ప్రధాని మోడీ చేసిన చర్చలను వక్రీకరిస్తూ ఇరాన్ తిరస్కరించిందంటూ సోషల్ మీడియాలో వస్తున్న వార్తలను భారత ప్రభుత్వం ఖండించింది. ఇవి కేవలం నకిలీ ఖాతాల ద్వారా జరుగుతున్న దుష్ప్రచారమని స్పష్టం చేసింది.
చిక్కుకుపోయిన భారత నావికులు
యుద్ధం కారణంగా పర్షియన్ గల్ఫ్ ప్రాంతంలో 28 భారతీయ నౌకలు నిలిచిపోయాయి. వీటిలో 778 మంది భారతీయ నావికులు చిక్కుకుపోయారు. వారిని సురక్షితంగా వెనక్కి తీసుకురావడానికి కేంద్రం కృషి చేస్తోంది. ఇప్పటికే ఇరాన్ సరిహద్దుల నుండి 170 మంది భారతీయులు అర్మేనియా మీదుగా సురక్షిత ప్రాంతాలకు చేరుకున్నారు. న్యూఢిల్లీలో ప్రత్యేక కంట్రోల్ రూమ్ ద్వారా పరిస్థితిని పర్యవేక్షిస్తున్నారు.
రంగంలోకి ఐక్యరాజ్యసమితి
పశ్చిమాసియాలో ప్రస్తుత పరిస్థితి ప్రపంచ శాంతికి గంభీర ముప్పుగా మారిందని ఐరాస సెక్రటరీ జనరల్ ఆంటోనియో గుటెర్రెస్ ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. వెంటనే ఇరు పక్షాలు యుద్ధాన్ని నిలిపివేసి, చర్చల ద్వారా సమస్యను పరిష్కరించుకోవాలని ఆయన విజ్ఞప్తి చేశారు. అణు కేంద్రాలపై దాడులు జరగడం పట్ల అంతర్జాతీయ సమాజం తీవ్ర అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేస్తోంది.